Η πολυγλωσσία προσφέρει σημαντικά οφέλη και πλεονεκτήματα στα παιδιά καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής τους. Αυτό τουλάχιστον υποστηρίζουν ερευνητές.
Πολλοί γονείς που μιλούν διαφορετικές γλώσσες βρίσκονται μπροστά σε δίλημμα όταν καλούνται να αποφασίσουν σε ποια γλώσσα θα επικοινωνούν με τα παιδιά τους. Η επιστήμη πάντως υποστηρίζει ότι η πολυγλωσσία αποτελεί μεγάλο πλεονέκτημα. Πέρα από το γεγονός ότι τα παιδιά μπορούν να επικοινωνήσουν με περισσότερους ανθρώπους, ο εγκέφαλός τους γίνεται πιο ευέλικτος σε σχέση με εκείνο άλλων παιδιών της ηλικίας τους που μεγαλώνουν μιλώντας μόνο μια γλώσσα.
Η Καταρίνα είναι έντεκα χρόνων και μιλάει άπταιστα ισπανικά, γερμανικά και αγγλικά, χωρίς να έχει μελετήσει ποτέ κανόνες γραμματικής ή συντακτικού. Ο πατέρας της είναι Γερμανός και η μητέρα της γεννήθηκε στην Κολομβία. Κάθε γονιός μιλούσε «τη γλώσσα του» με την Καταρίνα. Μεταξύ τους ωστόσο μιλούσαν αγγλικά, μια γλώσσα που ήταν πιο εύκολη και για τους δύο. Από τις συζητήσεις των γονιών και κάποιες μεταφράσεις που έκαναν, η Καταρίνα έμαθε αγγλικά. «Μια μέρα ήμασταν στο σούπερ μάρκετ, η Καταρίνα ήταν τριών ετών, και ξαφνικά άρχισε να μιλάει αγγλικά. Έδειχνε διάφορα προϊόντα στο κατάστημα και έλεγε: ‘Banana, apple – look Mummy, a pear!'» θυμάται η Μαρίσα, μητέρα της Καταρίνα.
Πολυπολιτισμικές ικανότητες
Τα παιδιά που μιλούν πολλές γλώσσες αποκτούν πιο νωρίς την ικανότητα να καταλαβαίνουν και να δέχονται τις επιθυμίες, απόψεις και αντιλήψεις των συνανθρώπων τους που μπορούν να διαφέρουν από τις δικές τους. Οι επιστήμονες το ονομάζουν αυτό ‘theory of mind'. Επιπλέον διαθέτουν πολυπολιτισμικές ικανότητες. Η Καταρίνα είναι ιδιαίτερα ικανή στην επίλυση διαφορών μεταξύ φίλων και πολύ ανοιχτή απέναντι σε ανθρώπους με διαφορετικό πολιτισμικό υπόβαθρο, επισημαίνει η Μαρίσα.
Συχνά τα παιδιά που μιλούν περισσότερες γλώσσες, τις αναμειγνύουν μέσα στην ίδια πρόταση, κάτι που ανησυχεί κάποιους γονείς, άδικα όμως, όπως επισημαίνει η Κρίστα Μπάιερς-Χένλιν, ψυχολόγος από το πανεπιστήμιο Κονκόρντια του Μοντρεάλ: «Πρόκειται για μια πολύ έξυπνη στρατηγική για να επικοινωνήσουν και σε καμία περίπτωση για ένδειξη σύγχυσης».
Η πολυγλωσσία δεν πετυχαίνει πάντα
Ωστόσο οι γονείς πρέπει να προσέξουν ότι η πολυγλωσσία δεν πετυχαίνει σε όλα τα παιδιά. Μια έρευνα από το Βέλγιο έδειξε ότι το ένα τέταρτο των παιδιών που μεγαλώνει μαθαίνοντας παράλληλα δύο γλώσσες, τελικά μιλάει μόνο τη μια, αυτή που μιλάει και στο σχολείο.
Ακόμη, η μέθοδος του «κάθε γονιός μιλάει τη γλώσσα του με το παιδί» δεν αποδείχθηκε τελικά τόσο αποτελεσματική όσο πιστεύουν πολλοί. Σύμφωνα με τη μελέτη είναι καλύτερο να μιλούν και οι δυο γονείς μια γλώσσα και ο ένας από τους δύο να μιλάει επιπλέον τη γλώσσα που μιλάει το παιδί στο σχολείο.