Στατιστικές έρευνες στην Ελλάδα έδειξαν ότι το 30% των τροχαίων ατυχημάτων καθημερινά, οφείλονται σε υπνηλία και κόπωση, κατά τη διάρκεια της νυχτερινής οδήγησης.
Τις περισσότερες φορές αυτά τα τροχαία είναι θανατηφόρα.
Όπως προκύπτει από μελέτη του οργανισμού «ΑΑΑ Foundation» για την οδική ασφάλεια, οι οδηγοί που έχουν συμπληρώσει λιγότερο από 7 ώρες ύπνου την ημέρα, έχουν διπλάσιες πιθανότητες να εμπλακούν σε ατύχημα.
O κίνδυνος μεγαλώνει περίπου 12 φορές για τους οδηγούς, που έχουν κοιμηθεί λιγότερες από τέσσερις ώρες.
Η “νυσταγμένη” οδήγηση είναι το ίδιο επικίνδυνη, με την οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ.
Το μυαλό και τα μάτια δεν συγκεντρώνονται στο δρόμο, αδρανούν τα αντανακλαστικά και μειώνεται ο χρόνος αντίδρασης.
Πιο πιθανό να εμπλακούν σε ατύχημα λόγω κούρασης είναι οι νέοι γονείς που δεν κοιμούνται επαρκώς, οι εργαζόμενοι σε νυχτερινές βάρδιες, οι εργαζόμενοι σε χειρωνακτική εργασία και οι επαγγελματίες οδηγοί.
Η υπνηλία όμως δεν οφείλεται μόνο σε κούραση και έλλειψη ύπνου.
Μπορεί το άτομο να κοιμάται χωρίς να το θέλει όταν οδηγεί, δηλαδή να πάσχει από το σύνδρομο της υπνικής άπνοιας.
Στη Μονάδα Ύπνου του «Σισμανογλείου» Νοσοκομείου, οι ειδικοί διαπίστωσαν ότι από τους ασθενείς με σοβαρή άπνοια, το 60% κοιμήθηκε στο παρελθόν κατά την οδήγηση, ενώ το 15% είχε τουλάχιστον ένα τροχαίο ατύχημα για αυτόν τον λόγο.
Τα επικίνδυνα σημάδια
Κάθε οδηγός πρέπει να γνωρίζει ποια είναι τα σημάδια που υποδεικνύουν ότι είναι πολύ κουρασμένος για να οδηγήσει, ώστε να προστατεύσει τον εαυτό του και τους γύρω του.
Αυτά είναι τα εξής:
– “Βαρύ” κεφάλι, που δεν μπορεί να το κρατήσει σε όρθια θέση
– έντονο και συχνό χασμουρητό
– αυξημένη διάρκεια βλεφαρισμού
– σύντομος ύπνος όταν το αυτοκίνητο είναι μποτιλιαρισμένο στην κίνηση ή σε κάποιο φανάρι
– απότομοι ελιγμοί στον δρόμο
– έλλειψη μνήμης στα τελευταία χιλιόμετρα διαδρομής
– παράβλεψη των σημάνσεων
Μέτρα πρόληψης
- Ο επαρκής καθημερινός ύπνος μειώνει στο ελάχιστο το ενδεχόμενο υπνηλίας κατά την οδήγηση
- Η οδήγηση με συντροφιά είναι πιο ασφαλής, καθώς σε περίπτωση έντονης υπνηλίας, μπορεί ο συνοδηγός να αλλάξει θέση και να οδηγήσει για μερικά χιλιόμετρα
- Τα διαλείμματα σε τακτικά χρονικά διαστήματα κάθε 2 ώρες ή ανά 160 χλμ.
- Εάν ο οδηγός αναγνωρίσει τα σημάδια κόπωσης ή υπνηλίας, πρέπει να σταματήσει στην άκρη και να κοιμηθεί για μισή ώρα.
- Πριν την οδήγηση θα πρέπει να αποφεύγονται τα βαριά γεύματα, το αλκοόλ ή φάρμακα, που μπορεί να φέρουν υπνηλία ή να μειώσουν τα αντανακλαστικά.
- Η κατανάλωση καφέ ή ενός καφεϊνούχου ροφήματος, θα κρατήσει τον εγκέφαλο σε εγρήγορση
- Καλό είναι να αποφεύγονται οι ώρες οδήγησης, που λόγω του βιολογικού ρολογιού οι άνθρωποι νυστάζουν. Οι ώρες αυτές είναι συνήθως νωρίς το απόγευμα (μεταξύ 3 και 4) καθώς και από τα μεσάνυχτα μέχρι τις 6 το πρωί.
- Σε περίπτωση που υπάρχει παθολογικό αίτιο που προκαλεί την υπνηλία, τότε είναι απαραίτητη η ιατρική βοήθεια.
Στα μεγάλα νοσοκομεία όπως ο Ευαγγελισμός υπάρχουν κλινικές ύπνου που μετράνε αν έχετε υπνική άπνοια και προτείνουν τρόπους θεραπείας. Είναι σύγχρονες και με εξειδικευμένους γιατρούς. Αν έχετε συμπτώματα όπως ξηροστομία κατά τον ύπνο, νυχτερινή ούρηση, έντονο ροχαλητό και υπνηλία κατά τη διάρκεια της μέρας, έχετε ήδη αργήσει να ζητήσετε τη βοήθειά τους.