ΚΡΗΤΗ
Μήπως ήσασταν στην κηδεία του Καζαντζάκη; Επικοινωνήστε με το Μουσείο!
Το Μουσείο Νίκου Καζαντζάκη καταγράφει μαρτυρίες από όσους είχαν βρεθεί στην κηδεία του κορυφαίου λογοτέχνη και στοχαστή.
Ήταν 5 Νοεμβρίου 1957, όταν το Ηράκλειο είπε το τελευταίο «αντίο» σε έναν άνθρωπο που έκανε την Κρήτη λίγο ψηλότερη.
Ο Νίκος Καζαντζάκης είχε αφήσει την τελευταία του πνοή στις 26 Οκτωβρίου στο Φράιμπουργκ της Γερμανίας.
Η κηδεία του θύμιζε συλλαλητήριο, πλήθος κόσμου και εκπρόσωποι φορέων έδωσαν βροντερό «παρών» στο φευγιό ενός ανθρώπου που δεν μπορούσε να εγκαταλείψει τα εγκόσμια αθόρυβα, χωρίς να κάνει κρότο.
Το Μουσείο Νίκου Καζαντζάκη επιχειρεί να έρθει σε επαφή με ανθρώπους που είχαν την ευκαιρία τότε να παρευρεθούν στην κηδεία του, λογικά ως παιδιά. Σε σχετικό κάλεσμα, αναφέρει τα εξής:
«68 χρόνια πριν τελέστηκε η κηδεία του Νίκου Καζαντζάκη στο Ηράκλειο Κρήτης. Αν ήσουν εκεί ή γνωρίζεις κάποιον που έχει να καταθέσει τη μαρτυρία του, διάβασε παρακάτω.
#Σανσήμερα, 5 Νοεμβρίου 1957, σύσσωμη η Κρήτη αποχαιρέτησε τον Νίκο Καζαντζάκη.
Ανάμεσα στο πλήθος που τον συνόδευσε στην τελευταία του κατοικία, τον Προμαχώνα Μαρτινέγκο, κι ένας νεαρός στρατιωτικός ιερέας — ο παπα-Σταύρος Καρπαθιωτάκης. Παρά τις απαγορεύσεις, βγήκε από το στρατόπεδο και στάθηκε μαζί του, τιμώντας με την παρουσία του τον συγγραφέα που θαύμαζε.
Σήμερα το Μουσείο Νίκου Καζαντζάκη τιμά και τους δύο.
Αναζητά φωνές, μνήμες και ιστορίες που κρατούν ζωντανή εκείνη την ημέρα με στόχο την δημιουργία ενός ακόμη πολύτιμου αρχείου μνήμης.
Αν έζησες τα γεγονότα ή γνωρίζεις κάποιον που έζησε τα γεγονότα της κηδείας του Νίκου Καζαντζάκη, επικοινώνησε μαζί μας στο 2810 741689 ή στο info@kazantzaki.gr και βοήθησε και εσύ την προσπάθεια του Μουσείου να καταγράψει τις ανεκτίμητες αυτές στιγμές.
Διαβάστε περισσότερα για το κάλεσμα του Μουσείου, τον Παπα-Σταύρο καθώς και την συγκλονιστική μαρτυρία της Κλεοπάτρας Πρίφτη για την κηδεία εδώ.
Ο παπα-Σταύρος διαβάζει τη χειρόγραφη καταγραφή του για τα γεγονότα της 5ης Νοεμβρίου.
(Επίσκεψη του Μουσείου Καζαντζάκη στον παπα-Σταύρο, Νοέμβριος 2015. Ερασιτεχνική λήψη βίντεο: Βαρβάρα Τσάκα, πρώην διευθύντρια του Μουσείου Νίκου Καζαντζάκη. Απόσπασμα από το οπτικοακουστικό Αρχείο Μουσείου Νίκου Καζαντζάκη.)»
Η διευθύντρια του Μουσείου, κ. Μαριλένα Μηλαθιανάκη, αναφέρει στο Cretalive πως ζούμε στην εποχή, όπου η προφορική ιστορία είναι στην αιχμή του πολιτισμού μας και γίνεται μία προσπάθεια να καταγραφούν μαρτυρίες ανθρώπων που έζησαν την κηδεία του Καζαντζάκη. Έτσι, το Μουσείο επιτελεί το έργο του, ως φορέας μνήμης.
Μπορεί κανείς είτε να στείλει ένα κείμενο στο μουσείο ή να καταγραφεί η προφορική του μαρτυρία.
Η κηδεία του, εξάλλου, δεν ήταν μία απλή τελετή, συμβόλιζε πολλά, έδειξε πόσο ενωμένη είναι η Κρήτη, πόσο θεωρούσε «δικό της παιδί» τον Καζαντζάκη όταν η υπόλοιπη Ελλάδα τον απεμπόλησε, τον άφησε τελείως μόνο. Όταν η σορός του έμεινε ένα βράδυ σε θάλαμο νεκροτομείο καθώς δεν έγινε δεκτό το αίτημα της οικογένειας να τεθεί σε λαϊκό προσκύνημα. Η Κρήτη πήρε την υπόθεση πάνω της, ο ίδιος ο Καζαντζάκης έλεγε πως είναι γιος της Κρήτης και η Κρήτη η θυγατέρα του…
Υπάρχει ήδη η μαρτυρία του μουσικοσυνθέτη, Χρήστου Λεοντή, ο οποίος ως παιδί ήταν στην κηδεία του Καζαντζάκη.
Η κ. Μηλαθιανάκη τονίζει πως είναι κρίσιμο να συγκεντρωθούν μαρτυρίες καθώς ο χρόνος περνά και μπορεί να χαθούν. Το 2023 είχε γίνει κάτι αντίστοιχο με ανθρώπους σημαντικούς για το Μουσείο που δεν είναι πια εν ζωή, όπως ο πρώην πρόεδρός του, πρώην πρύτανης του Πανεπιστημίου Κρήτης Γιώργος Γραμματικάκης και ο πρέσβης Μιχάλης Κουκάκης, μέλος του Δ.Σ. του μουσείου.
Το υλικό που θα συλλεχθεί θα προβάλλεται στη σελίδα του μουσείου και θα ενταχθεί στις συλλογές του.
