Η φονική κατάρρευση της γέφυρας στη Γένοβα έχει πυροδοτήσει συζητήσεις στη Γερμανία σχετικά με τον βαθμό ασφάλειας των γεφυρών της χώρας. Κατά πόσο θα μπορούσε να συμβεί κάτι αντίστοιχο στη Γερμανία;
Το πόρισμα των ειδικών της λέσχης αυτοκινητιστών ADAC σε τεστ που διενεργήθηκε το 2014 ήταν καταστροφικό: Από σύνολο 30 γεφυρών που δοκιμάστηκαν, επτά δεν πληρούσαν τα κριτήρια ενώ μόλις τέσσερις απέσπασαν θετική αξιολόγηση. 19 γέφυρες, περίπου τα δύο τρίτα, αξιολογήθηκαν με «επαρκώς». Το 2016 μία υπό κατασκευή γέφυρα σε αυτοκινητόδρομο στη Βαυαρία είχε καταρρεύσει μερικώς. 14 άνθρωποι τραυματίστηκαν και ένας εργάτης έχασε τη ζωή του. Τα μεταλλικά υποστυλώματα δεν άντεξαν το βάρος της γέφυρας. Υπήρξαν επομένως σοβαρές κακοτεχνίες. Αυτό το περιστατικό κάνει αρκετούς στη Γερμανία να αναρωτιούνται εάν θα μπορούσε να συμβεί και στη χώρα τους ένα τραγικό δυστύχημα αντίστοιχο με αυτό που έγινε στη Γένοβα.
«Κάτι τέτοιο δεν μπορεί να συμβεί στη Γερμανία», λέει με σιγουριά ο πολιτικός μηχανικός Μπαλτάσαρ Νόβακ. Ο ίδιος είναι μέλος σε ευρωπαϊκά συμβούλια αρμόδια για την τήρηση των προδιαγραφών ασφαλείας των γεφυρών. «Η Γερμανία έχει τη δική της νόρμα για την ασφάλεια των γεφυρών –το DIN 1076. Σύμφωνα με αυτή οι γέφυρες εξετάζονται πάντοτε από δύο άτομα. Πιθανές ζημιές καταγράφονται και από αυτήν την καταγραφή προκύπτει στη συνέχεια η αξιολόγηση για την κατάσταση της γέφυρας», εξηγεί ο Μπαλτάσαρ Νόβακ.
Γέφυρες και δρόμοι παραμελήθηκαν
Οι γέφυρες εξετάζονται σχολαστικά στη Γερμανία κάθε έξι χρόνια. Οι μηχανικοί διενεργούν την επονομαζόμενη κύρια εξέταση. Κάθε τρία χρόνια γίνεται ένας απλούστερος έλεγχος, ενώ ετησίως εταιρείες που ειδικεύονται στην κατασκευή δρόμων και γεφυρών ελέγχουν τις γέφυρες ξανά. Κάθε έξι μήνες γίνονται ακόμη απλές επιθεωρήσεις για εντοπισμό εμφανών ζημιών. Αυτά θεωρητικά, διότι πρακτικά δεν εφαρμόζονται πάντα. «Υπάρχουν δήμοι που δεν εκπληρώνουν τα κριτήρια προκειμένου να μειώσουν τις δαπάνες τους», επισημαίνει ο Χάινριχ Μπέκαμπ, πρόεδρος του Επιμελητηρίου Μηχανικών στον κατασκευαστικό κλάδο στη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία. «Επειδή δεν υπάρχει δεσμευτικός νόμος αλλά απλές συστάσεις, οι γέφυρες ελέγχονται εκ περιτροπής. Κάθε δήμος το κάνει διαφορετικά», λέει.
Βαρέα οχήματα δεν επιτρέπεται να διασχίζουν κάποιες γέφυρες, όπως αυτή στον αυτοκινητόδρομο A1 που περνά πάνω από τον Ρήνο κοντά στο ύψος του Λεβερκούζεν. Περιορισμοί για βαρέα οχήματα υπάρχουν σήμερα σε δεκάδες γερμανικές γέφυρες. «Οι γέφυρες επιβαρύνονται κυρίως από τα βαρέα οχήματα, κάθε νταλίκα προκαλεί ταλαντώσεις», εξηγεί ο μηχανικός Χάινριχ Μπέκαμπ. «Αυτές οι ταλαντώσεις είναι δυναμικές διαδικασίες που φθείρουν τις γέφυρες, κυρίως όταν αυτές φέρουν ήδη ρωγμές».
Η γερμανική ομοσπονδιακή υπηρεσία αρμόδια για το οδικό δίκτυο (BAST) θεωρεί ότι υπάρχει μεγάλη ανάγκη συντήρησης. Η υπηρεσία έχει επιθεωρήσει 40.000 γέφυρες σε γερμανικούς αυτοκινητοδρόμους, διαπιστώνοντας ότι 5.000 εξ αυτών βρίσκονται σε εξαιρετικά κακή κατάσταση. Οι γερμανικές γέφυρες είναι παλιές –οι περισσότερες μάλιστα 30 ετών και άνω. Μόλις 6% των γεφυρών στους γερμανικούς αυτοκινητόδρομους κατασκευάστηκαν στο διάστημα των τελευταίων οκτώ ετών.
Ο γερμανός υπουργός Μεταφορών Αντρέας Σόιερ καλείται να αναλάβει δράση. Ο προκάτοχός του Αλεξάντερ Ντόμπριντ είχε εκπονήσει ένα ειδικό πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των γεφυρών, διαθέτοντας το 2015 κονδύλια 1,5 δις ευρώ. Ωστόσο, αυτό δεν μπορεί να είναι παρά μόνο η αρχή. Σύμφωνα με τον μηχανικό Χάινριχ Μπέκαμπ, ο γερμανός υπουργός «θα πρέπει να επιμείνει στο θέμα και να εξετάσει σε εκτεταμένη κλίμακα τις γέφυρες στη Γερμανία. Επίσης θα πρέπει να υπενθυμίζει στους δήμους τις ευθύνες που έχουν (σ.σ. για τον έλεγχο και τη συντήρηση).