Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας η κατάθλιψη κατέχει την πρώτη θέση στο «φορτίο» νοσηρότητας, παγκοσμίως, και μέχρι το 2030 οι ειδικοί εκτιμούν ότι τρεις ψυχικές παθήσεις θα βρίσκονται στη πρώτη πεντάδα: η κατάθλιψη, η νόσος Αλτσχάιμερ και άλλες μορφές άνοιας και η εξάρτηση από το αλκοόλ.
Ερευνητές του Ιατρικού Πανεπιστημίου της Βιέννης σε μια προσπάθεια αναχαίτισης των ψυχικών παθήσεων υποστηρίζουν ότι με ένα απλό τεστ σάλιου μπορεί να εντοπιστεί εγκαίρως ο κίνδυνος εκδήλωσης του λεγόμενου «συνδρόμου εξουθένωσης».
Όπως αναφέρεται σε σχετικό άρθρο στο επιστημονικό έντυπο Scientific Reports, το τεστ βασίζεται στην μέτρηση της κορτιζόλης, ορμόνη που δια της μεταβολικής αποδόμησης προμηθεύει με ενέργεια τον ανθρώπινο οργανισμό.
Η κορτιζόλη παράγεται κυρίως τις πρωινές ώρες από το σώμα μας, όταν ξυπνάμε. Στα υγιή άτομα τα επίπεδα της πέφτουν κατά τη διάρκεια της ημέρας και τελικά στο τέλος της ημέρας δεν είναι καν ανιχνεύσιμη.
Στα άτομα όμως που βιώνουν διαρκώς στρες το σώμα κρατά τα επίπεδα της κορτιζόλης εντός μετρήσιμων επιπέδων για μεγάλο χρονικό διάστημα, ώστε να μπορεί το σώμα να ανταποκριθεί στη μη φυσιολογική κατάσταση που βιώνει. Αν το στρες γίνει χρόνια κατάσταση, τα επίπεδα της κορτιζόλης παραμένουν υψηλά σε ημερήσια βάση.
Οι Χελμουτ Χασλασερ, Αλεξάντερ Πιλγκερ και Ρομπερτ Βινκερ υποστηρίζουν ότι τα αυξημένα επίπεδα της κορτιζόλης μπορούν να ανιχνευθούν σε ένα απλό δείγμα σάλιου, το οποίο θα πρέπει να έχει ληφθεί είτε στο μεσημέρι, είτε το βράδυ, για να είναι αξιόπιστος ο υπολογισμός του κινδύνου εξουθένωσης.
Οι ερευνητές συγκρίνοντας τα επίπεδα εργασιακού στρες και τα επίπεδα της κορτιζόλης σε ασθενείς με σύνδρομο εξουθένωσης με αυτά υγιών ατόμων «διαπιστώσαμε ότι τα άτομα που είχαν υψηλά επίπεδα εργασιακού στρες είχαν και αξιοσημείωτα υψηλές τιμές κορτιζόλης το μεσημέρι και το βράδυ επίσης.
Επίσης, παρατηρήσαμε μια βελτίωση στην κλινική πορεία και τα επίπεδα της κορτιζόλης σε ασθενείς που λάμβαναν θεραπεία για το στρες. Αυτό σημαίνει ότι μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τους δείκτες αυτούς για τον εντοπισμό των ατόμων που κινδυνεύουν περισσότερο από εξουθένωση», σημειώνουν.
Οι ειδικοί σκοπεύουν να συνεχίσουν την έρευνα για να επιβεβαιώσουν τα αποτελέσματα τους και να αναπτύξουν τελικά ένα αξιόπιστο βιοχημικά σύστημα πρόγνωσης που να μπορεί κάποτε να χρησιμοποιηθεί στην καθ’ ημέρα πράξη για τα άτομα που κινδυνεύουν από εξουθένωση.
Πάντως, στη πειραματική φάση το τεστ επέδειξε 100% ακρίβεια στον εντοπισμό των ατόμων με κίνδυνο εξουθένωσης με μόνο ένα δείγμα σάλιου.