Ενώ σε κάποιες περιπτώσεις η κοιλιά είναι μαλακή και το δέρμα της χαλαρό, άλλοτε –κυρίως σε άντρες–είναι σκληρή και στρογγυλή σαν… παραφουσκωμένο μπαλόνι.
Υποδόριο vs σπλαγχνικό λίπος
Η όψη της κοιλιάς εξαρτάται από το είδος του λίπους που συσσωρεύεται στο συγκεκριμένο σημείο του σώματος. Όταν η κοιλιά είναι σκληρή και στρογγυλή, αυτό σημαίνει ότι στην περιοχή υπάρχει συσσωρευμένο σπλαγχνικό λίπος. Το σπλαγχνικό λίπος «κάθεται» ανάμεσα στα όργανα και στην κοιλιακή κοιλότητα. Όσο αυξάνεται ο όγκος του τόσο σπρώχνει προς τα έξω το τοίχωμα της κοιλιάς, με αποτέλεσμα η όψη της να θυμίζει την κοιλιά της (προχωρημένης) εγκυμοσύνης.
Από την άλλη, όταν η κοιλιά είναι μαλακή, σχηματίζοντας τις γνωστές «δίπλες», αυτό σημαίνει ότι υπάρχει στο σημείο συσσωρευμένο υποδόριο λίπος, το οποίο βρίσκεται πολύ κοντά στην επιφάνεια του δέρματος, δηλαδή την επιδερμίδα.
Αν και το συσσωρευμένο λίπος στο σώμα είναι γενικώς επικίνδυνο, το σπλαγχνικό λίπος της κοιλιάς είναι πολύ πιο επικίνδυνο από το υποδόριο. «Η σκληρή κοιλιά είναι σαν μια ωρολογιακή βόμβα στο σώμα» αναφέρει χαρακτηριστικά ο Ζαν-Πιέρ Ντέσπορς, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Λαβάλ του Κεμπέκ «καθώς αυξάνει τον κίνδυνο καρδιοπάθειας και διαβήτη».
Το σπλαγχνικό λίπος είναι επικίνδυνο αφενός επειδή βρίσκεται κοντά σε ζωτικά όργανα όπως το συκώτι και ταυτόχρονα επειδή απελευθερώνει μαζικά ουσίες που προωθούν τις φλεγμονές και συμβάλλουν στην αντίσταση στην ινσουλίνη.
Μάλιστα, σύμφωνα με μελέτη του 2015 στην επιθεώρηση Annals of Internal Medicine, το συσσωρευμένο λίπος στην κοιλιά είναι επικίνδυνο ακόμη και για τα άτομα που δεν θεωρούνται υπέρβαρα βάσει του δείκτη μάζας σώματός τους, καθώς συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο θανάτου λόγω καρδιοπάθειας.
Όσο για τις αιτίες που καθοδηγούν τη συσσώρευση του σπλαγχνικού λίπους, σε αυτές περιλαμβάνεται η κληρονομικότητα (γονίδια) αλλά και ο τρόπος ζωής (π.χ. καθιστική ζωή, κακή διατροφή).
Για να μειωθεί το σπλαγχνικό λίπος απαιτείται μείωση της πρόσληψης θερμίδων μέσω της διατροφής σε συνδυασμό με ένα εντατικό πρόγραμμα γυμναστικής. Υπολογίζεται ότι μια απώλεια της τάξης του 5-10% του συνολικού σωματικού βάρους μπορεί να οδηγήσει σε μείωση 25-40% του σπλαγχνικού λίπους στην περιοχή της κοιλιάς, ενώ αποτελεσματικότερη για την αντιμετώπιση του συσσωρευμένου λίπους στην κοιλιά είναι η αεροβική γυμναστική.