Την εφαρμογή του εθνικού προγράμματος εμβολιασμών απ όλους, παιδιά και ενήλικες, επισημαίνουν οι επιστήμονες, υπογραμμίζοντας την αξία των εμβολίων και την ανάγκη ενημέρωσης του κοινού και ενίσχυσης της εμπιστοσύνης του προς τα εμβόλια. Η κάλυψη του εμβολιασμού των παιδιών στην Ελλάδα διατηρείται σε υψηλά ποσοστά, χαμηλό επίπεδο κάλυψης εμβολιασμού παρατηρείται σε ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, όπως οι Ρομά, ενώ μεγάλο ποσοστό Ελλήνων πολιτών δεν γνωρίζει την ύπαρξη εμβολιασμού για ενήλικες και θεωρεί ότι οι εμβολιασμοί είναι μόνο για τα παιδιά.
Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, οι Έλληνες συμφωνούν σε ποσοστό 92,8% πως οι εμβολιασμοί είναι σημαντικό να διενεργούνται στα παιδιά (μέσο ευρωπαϊκό ποσοστό 90%), το 85,4% των Ελλήνων εκτιμούν πως τα εμβόλια είναι γενικά ασφαλή (μέσο ευρωπαϊκό ποσοστό 79,8%), το 85,2% εκτιμούν πως είναι σημαντικός ο εμβολιασμός με το τριπλό εμβόλιο MMR (μέσο ευρωπαϊκό ποσοστό 83,3%) και το 76,4% των συμμετεχόντων συμφωνούν πως είναι σημαντικό να χορηγείται το αντιγριπικό εμβόλιο (μέσος ευρωπαϊκός όρος 61,7%).
Βρισκόμαστε ψηλά στην εμβολιαστική κάλυψη και στην αποδοχή των εμβολίων επισημαίνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο γενικός γραμματέας Δημόσιας Υγείας Γιάννης Μπασκόζος και αυτή η προσπάθεια ενημέρωσης και ενίσχυσης της εμπιστοσύνης των πολιτών προς τα εμβόλια πρέπει να είναι συνεχής. Χρειάζεται, ανέφερε, συντονισμένες δράσεις, συνεχής ενημέρωση και όχι εφησυχασμός, φέροντας ως παράδειγμα την πρόσφατη επιδημία ιλαράς και στην χώρα μας, όπου «με στοχευμένες ενέργειες σταμάτησε». Ωστόσο το θέμα δεν θα φύγει από την ατζέντα και οι αρμόδιες υπηρεσίες θα βρίσκονται σε συνεχή επαγρύπνηση.
Για το αντιεμβολιαστικό κίνημα ο κ. Μπασκόζος απαντά ότι «δεν υφίσταται» στην Ελλάδα, προσθέτοντας ότι κάποιοι ανάμεσα τους και γιατροί διακινούν «αντιεπιστημονικές» απόψεις για τα εμβόλια.
Σε ότι αφορά τη διστακτικότητα στον εμβολιασμό, στην Ελλάδα, ο πρόεδρος του ΚΕΕΛΠΝΟ Καθηγητής Θεόφιλος Ρόζενμπεργκ , αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι το φαινόμενο δεν έχει μεγάλη διάσταση με αποτέλεσμα το επίπεδο εμβολιαστικής κάλυψης των παιδιών να είναι ιδιαίτερα ικανοποιητικό, γεγονός που οφείλεται στους Έλληνες παιδιάτρους.
Εμβόλια ενηλίκων
Πρόβλημα υπάρχει στην εμβολιαστική κάλυψη των ενηλίκων. Σύμφωνα με τους ειδικούς, άγνοια, αμέλεια, έλλειψη ενημέρωσης παρατηρείται στους ενήλικες και γι αυτό οι επαναληπτικές δόσεις εμβολίων καταγράφουν χαμηλά ποσοστά. Στο Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολισμών καθορίζονται τα εμβόλια των ενηλίκων, πότε και ποιοι πρέπει να τα κάνουν, όπως η αναμνηστική δόση του εμβολίου για τέτανο, διφθερίτιδα ή/και κοκκύτη, το εμβόλιο της γρίπης ετησίως, τα εμβόλια του πνευμονιόκοκκου (>65 ετών, εκτός αν συνυπάρχει χρόνιο νόσημα στην ηλικία 60-65 ετών),το εμβόλιο για τον έρπητα ζωστήρα, εμβόλιο ιλαράς - ερυθράς - παρωτίτιδας (MMR) (όσοι έχουν γεννηθεί μετά το 1970, θα πρέπει να έχουν εμβολιασθεί με δύο (2) δόσεις MMR). Τα εμβόλια αυτά χορηγούνται δωρεάν από τους ασφαλιστικούς φορείς, αλλά οι Έλληνες επιδεικνύουν αδιαφορία.
Ενθαρρυντικά στοιχεία για το εμβόλιο της γρίπης
Το πιο γνωστό εμβόλιο των ενηλίκων είναι αυτό της γρίπης, η οποία ευθύνεται για ένα σημαντικό ποσοστό νοσηρότητας και θνητότητας στον ελληνικό πληθυσμό. Το υπουργείο Υγείας και το ΚΕΕΛΠΝΟ αναπτύσσουν εκστρατείες ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης, υπογραμμίζοντας ότι ο πιο αποτελεσματικός τρόπος για να προστατευθεί κανείς από τη γρίπη είναι ο έγκαιρος εμβολιασμός, αναφέρει ο κ. Ρόζενμπεργκ.
Επιδημία γρίπης-Εμβολιασμός ομάδων υψηλού κινδύνου
Ενθαρρυντικά είναι τα μέχρι στιγμής στοιχεία για τον εμβολιασμό της κοινότητας και των επαγγελματιών Υγείας, ωστόσο όπως υπογραμμίζει ο κ. Μπασκόζος, βρισκόμαστε μακριά από τον στόχο που έχει θέσει ο ΠΟΥ για εμβολιαστική κάλυψη του 75% των ομάδων υψηλού κινδύνου. Ήδη 25.000 εμβόλια διατίθενται δωρεάν για τον εμβολιασμό των επαγγελματιών Υγείας, οι οποίοι σύμφωνα με τους ειδικούς θεωρούνται ομάδα ιδιαίτερα υψηλού κινδύνου.
Όπως αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Ρόζενμπεργκ, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΗΔΙΚΑ από τα δεδομένα της ηλεκτρονικής συνταγογράφησης, διαπιστώνεται αύξηση του αριθμού των αντιγριπικών εμβολίων που συνταγογραφήθηκαν σε σύγκριση με την περίοδο 2015-2016, κατά 22,6% για την περίοδο 2016-2017 και κατά 73,2% για την περίοδο 2017-2018.
H εμβολιαστική κάλυψη των εργαζομένων σε δομές Υγείας, την περίοδο γρίπης 2017-2018 ήταν 24,9% στα νοσοκομεία και 40,2% στα Κέντρα Υγείας, ενώ τα αντίστοιχα ποσοστά της προηγούμενης περιόδου γρίπης ήταν 18% για τα νοσοκομεία και 34,6% για τα Κέντρα Υγείας,. Σημειώνεται ότι το διάστημα 2009-2016, τα ποσοστά κυμαίνονταν από 4,4% μέχρι 13% για τα νοσοκομεία και από 16,8% μέχρι 33% για τα Κέντρα Υγείας.
Η δραστηριότητα της γρίπης στην Ελλάδα την περίοδο 2017-2018
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΚΕΕΛΠΝΟ, κατά την περίοδο 2017-2018, καταγράφηκαν σημαντικά λιγότερα σοβαρά κρούσματα εργαστηριακά επιβεβαιωμένης γρίπης και θανάτων -107 ασθενείς νοσηλεύθηκαν σε Μ.Ε.Θ. και 42 απεβίωσαν- ενώ την περασμένη χρονιά, 276 νοσηλεύθηκαν σε Μ.Ε.Θ. και 108 απεβίωσαν. Η πλειονότητα των ασθενών αυτών ανήκε σε ομάδα υψηλού κινδύνου για σοβαρή νόσηση και εμφάνιση επιπλοκών από τη γρίπη (72,9% και 83,3% για τους ασθενείς σε ΜΕΘ και τους ασθενείς που κατέληξαν, αντίστοιχα. «Παρά το γεγονός αυτό, το ποσοστό αντιγριπικού εμβολιασμού ήταν εξαιρετικά χαμηλό και στις δύο ομάδες (13% και 14% αντίστοιχα). Αυτό καταδεικνύει τη σημασία του αντιγριπικού εμβολιασμού ως το καλύτερο διαθέσιμο μέσο προστασίας από τη νόσο», ανέφερε ο πρόεδρος του ΚΕΕΛΠΝΟ.
Πηγή πληροφόρησης για τα εμβόλια το Φαρμακείο
Σαράντα εξι εκατομμύρια ευρωπαίοι πολίτες περνούν καθημερινά τις πόρτες των 400.000 φαρμακείων στην Ε.Ε, αποδεικνύοντας τον κομβικό ρόλο του Φαρμακείου στην Πρωτοβάθμια Υγεία αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο πρόεδρος του Πανελληνίου Φαρμακευτικού Συλλόγου Κυριάκος Θεοδοσιάδης. «Ο Φαρμακοποιός δέχεται καθημερινά πλήθος ερωτήσεων των ασθενών μετά την επίσκεψη στον γιατρό. Και αυτό γιατί η πρόσβαση στο φαρμακείο είναι άμεση και ο Φαρμακοποιός βρίσκεται εκεί για να απαντήσει. Στην περίοδο του εμβολιασμού που ήδη διανύουμε, το φαρμακείο αποτελεί την πηγή πληροφόρησης για τα εμβόλια και την χρησιμότητά τους».
Στο πλαίσιο αυτό, προσθέτει ο κ. Θεοδοσιάδης, ο Πανελλήνιος Φαρμακευτικός Σύλλογος υλοποιεί εκστρατεία ενημέρωσης του κοινού για τον εμβολιασμό, με κεντρικό σύνθημα «Εμβολιάσου. Προστάτευε τον εαυτό σου, την οικογένειά σου, την κοινωνία». Σύντομα, προσθέτει, θα ακολουθήσουν και άλλες δράσεις με στόχο όχι μόνο την ενημέρωση αλλά την ευαισθητοποίηση και την συμμόρφωση του κοινού και των ασθενών σε θέματα πρόληψης και φαρμακευτικής φροντίδας.