Προκλητικές ήταν οι δηλώσεις του Ζαν Κλοντ Γιούνκερ σε συνέντευξή του στην γερμανόφωνη υπηρεσία της Deutsche Welle, με αφορμή την περιοδεία του σε έξι χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, οι οποίες φιλοδοξούν να ενταχθούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση (Αλβανία, Βοσνία-Ερζεγοβίνη, Κόσοβο, Μαυροβούνιο, ΠΓΔΜ, Σερβία).
Ο Γιούνκερ αναφέρθηκε εκτενώς στο Σκοπιανό χρησιμοποιώντας τους όρους «Μακεδονία» και «Μακεδόνες», λέγοντας μάλιστα πως η «ΠΓΔΜ» είναι γραφειοκρατική ορολογία.
Ο πρόεδρος της Κομισιόν τόνισε ότι γίνονται βήματα προόδου προς την κατεύθυνση της Ευρώπης, ξεκαθάρισε ωστόσο ότι δεν υποσχέθηκε σε καμία χώρα συγκεκριμένη ημερομηνία ένταξης ή έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων και επανέλαβε ότι στους όρους ένταξης περιλαμβάνεται και η διευθέτηση συνοριακών διενέξεων.
«Στην Μακεδονία, την ΠΓΔΜ, όπως λέγεται στην γραφειοκρατική ορολογία, διαπίστωσα ότι οι Μακεδόνες σημειώνουν σημαντική πρόοδο προς την κατεύθυνση της Ευρώπης. Αλλά δεν υποσχέθηκα σε κανέναν μια ημερομηνία ένταξης. Και δεν ανακοίνωσα ημερομηνία για την έναρξη διαπραγματεύσεων ούτε σε εκείνους οι οποίοι δεν βρίσκονται ακόμη σε διαπραγματεύσεις. Το θέμα για μένα είναι η ουσία των διαπραγματεύσεων και όχι ο προσδιορισμός ημερομηνίας. Οι προθεσμίες με ενδιαφέρουν, αλλά όχι τόσο ώστε να ξεχάσω την ουσία των διαπραγματεύσεων», τονίζει ο κ. Γιούνκερ σε συνέντευξή του στην γερμανόφωνη υπηρεσία της «Deutsche Welle» και σημειώνει ότι στην ΠΓΔΜ αυτό έγινε κατανοητό, αλλά στην Αλβανία λιγότερο. «Τον Απρίλιο θα υποβάλουμε τις προτάσεις μας σχετικά, αλλά με τα σημερινά δεδομένα δεν μπορώ να προβλέψω πώς θα είναι αυτές οι προτάσεις. Διότι πρέπει να γίνουν ακόμη ουσιαστικά βήματα προόδου. Αυτά θα εξεταστούν τον Απρίλιο», διευκρίνισε ο πρόεδρος της Επιτροπής.
Η ένταξη στην ΕΕ
Ερωτηθείς εάν θα χρειαστεί να πείσει τους λαούς των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων, π.χ. της Αλβανίας, για την ένταξη στην Ε.Ε., ο κ. Γιούνκερ αναφέρει ότι δεν θα χρειαστεί καθώς στην συγκεκριμένη χώρα η στήριξη της ευρωπαϊκής προοπτικής είναι ευρύτατη, αλλά εξηγεί ότι πρέπει να εκπληρωθούν οι προϋποθέσεις της ένταξης και σε αυτές περιλαμβάνεται και η διευθέτηση των συνοριακών διενέξεων των κρατών των Δυτικών Βαλκανίων. «Δεν μπορούμε να εισάγουμε συνοριακές διενέξεις στην Ε.Ε. Πρέπει να φέρουμε σταθερότητα στην περιοχή, αλλά δεν επιθυμούμε να πάρουμε σε αντάλλαγμα αστάθεια», δηλώνει χαρακτηριστικά, τονίζει ωστόσο ότι οι λαοί της περιοχής θα πρέπει να γνωρίζουν ότι η Ε.Ε. δεν είναι ένα κλαμπ των οικονομικά ισχυρών που θέλουν να πλουτίσουν περισσότερο, αλλά μια κοινότητα αρχών, όπως το κράτος δικαίου, τα ανθρώπινα δικαιώματα, η ελευθερία του Τύπου – «αυτά είναι θέματα που πρέπει μερικές φορές εδώ να τα εξηγήσω περισσότερο», αναφέρει.
Η προειδοποίηση
Ο κ. Γιούνκερ προειδοποιεί πάντως σε δραματικό τόνο για τον κίνδυνο, αν απομακρυνθεί η προοπτική ένταξης, να επαναληφθούν στα Βαλκάνια οι συγκρούσεις του όχι και τόσο μακρινού παρελθόντος. «Σχεδόν κανένας δεν θυμάται, αλλά ήταν κατά κάποιον τρόπο μόλις χθες: προσφυγικές ροές, βιασμοί, θάνατοι παιδιών, ταραχές. Γινόταν πόλεμος στο κέντρο της Ευρώπης. Δεν θα ήθελα να επαναληφθεί κάτι τέτοιο. Εμείς οι παλιοί Ευρωπαίοι πρέπει να γνωρίζουμε ότι από εδώ μπορεί να βγει ένα μήνυμα ειρήνης, μια συμβολή στην ευρωπαϊκή γαλήνη. Αν δεν είμαστε πρόθυμοι να καταστήσουμε εφικτή την ένταξη, τότε θα μπορούσαν όλα να γίνουν χειρότερα», σημειώνει, ενώ αναγνωρίζει ότι οι πολίτες της περιοχής, ειδικά οι νέοι, ανυπομονούν για την ένταξη, καθώς θέλουν να μεταναστεύσουν σε άλλες χώρες, διότι στην πατρίδα τους δεν βλέπουν προοπτική.
«Αυτή η μετανάστευση μυαλών δεν είναι προς το συμφέρον ούτε της Ε.Ε. ούτε της πατρίδας τους. Τα Βαλκάνια χρειάζονται μια σταθερή ευρωπαϊκή προοπτική, αλλά δεν θα επιτρέψω να με εξαπατήσουν. ‘Αρα: πρώτα ουσία, μετά ημερομηνία», τονίζει και εξηγεί ότι η Ε.Ε. δεν επιβάλλει σε κανένα την ένταξη ούτε μπορεί να κάνει αντί για εκείνον την δουλειά που πρέπει να γίνει. Την ίδια ώρα, επισημαίνει, δεν επιθυμεί να παραδώσει μαθήματα σε αυτές τις χώρες, οι οποίες έχουν βγει από μια πολύ δύσκολη ιστορία την δεκαετία του ’90.