Ο πρόεδρος των Φιλιππίνων Ροντρίγο Ντουτέρτε συμπλήρωσε χθες Παρασκευή έναν χρόνο στην εξουσία, με τη δημοτικότητά του να παραμένει στα ύψη, παρά τον αιματηρό πόλεμο κατά των ναρκωτικών και τη διπλωματική στροφή της χώρας.
Ο Ντουτέρτε έχει προκαλέσει την αγανάκτηση των υπέρμαχων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων για την άνευ προηγουμένου εκστρατεία του για την καταπολέμηση των ναρκωτικών, στη διάρκεια της οποίας έχουν σκοτωθεί χιλιάδες άνθρωποι.
Γιορτάζει τους 12 μήνες στην εξουσία χωρίς να έχει καταφέρει να διευθετήσει τη χειρότερη κρίση της θητείας του, την κατάληψη από τζιχαντιστές της πόλης Μαράουι στις νότιες Φιλιππίνες.
Ο πρώην δικηγόρος, 72 ετών, ανέτρεψε και το διπλωματικό στάτους κβο δεκαετιών, επιτιθέμενος λεκτικά στις ΗΠΑ, τον παραδοσιακό σύμμαχο της χώρας του, και προσπαθώντας να προσεγγίσει τη Μόσχα και το Πεκίνο.
Όμως οι Φιλιππινέζοι δεν σταμάτησαν ποτέ να τον στηρίζουν, όπως μαρτυρούν οι δημοσκοπήσεις των τελευταίων 12 μηνών. Σύμφωνα με την πιο πρόσφατη, η δημοτικότητα του Ντουτέρτε φτάνει το 75%.
«Οι άνθρωποι αγαπούν αυτό τον άνδρα», εξηγεί ο Ρικάρντο Άμπαντ επικεφαλής του τμήματος κοινωνιολογίας και ανθρωπολογίας στο πανεπιστήμιο Ateneo de Manille, αναφερόμενος στο στυλ διακυβέρνησης ενός ηγέτη που είναι σίγουρος για τον εαυτό του.
Στο εξωτερικό, ο Ντουτέρτε έχει βρεθεί αρκετές φορές στα πρωτοσέλιδα με τον πόλεμο κατά των ναρκωτικών, όταν για παράδειγμα δήλωσε ότι «θα χαιρόμουν να σκοτώσω» εκατομμύρια ναρκομανείς. Επίσης είναι γνωστός για την αθυροστομία του, καθώς έχει χαρακτηρίσει πολλές φορές τους επικριτές του «π…ας γιους».
Αν και πολλοί Φιλιππινέζοι δεν συμφωνούν με τις χοντράδες του, προτιμούν να βλέπουν στην εξουσία μια προσωπικότητα που δεν συνδέεται με το κατεστημένο, έναν πραγματιστή που ταυτόχρονα είναι έτοιμος να αναλάβει θεαματικές ενέργειες για να αλλάξει τα πράγματα.
«Εγκαινίασε ένα στυλ διακυβέρνησης εντελώς νέο, και οι άνθρωποι πιστεύουν ότι ίσως αυτό χρειαζόταν», σημειώνει ο Έντμουντ Ταγιάο, καθηγητής πολιτικών επιστημών στο πανεπιστήμιο Santo Tomas.
Από την ημέρα της ορκωμοσίας του ο Ντουτέρτε φάνηκε ότι δεν θα δεχθεί νερό στο κρασί του. «Το ταξίδι θα είναι χαοτικό. Όμως παρόλα αυτά ελάτε μαζί μου», είχε πει.
Τον τελευταίο χρόνο κυρίως ο πόλεμος κατά των ναρκωτικών ήταν πολύ αιματηρός.
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, η αστυνομία έχει σκοτώσει 3.171 φερόμενους ως διακινητές και ναρκομανείς. Άγνωστοι έχουν σκοτώσει 2.098 ανθρώπους εξαιτίας της σύνδεσής τους με τα ναρκωτικά. Παράλληλα 8.200 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί για άγνωστους λόγους.
Οι υπέρμαχοι των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και άλλοι αντιφρονούντες εκτιμούν ότι ο Φιλιππινέζος πρόεδρος ίσως ευθύνεται για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας. Κατηγορείται, μεταξύ άλλων, ότι υποκινεί διεφθαρμένους αστυνομικούς και τάγματα θανάτου να διαπράττουν μαζικούς φόνους.
Ως τις 23 Μαΐου ο πόλεμος κατά των ναρκωτικών ήταν πρώτη προτεραιότητα του Ντουτέρτε. Εκείνη την ημέρα όμως τζιχαντιστές που έχουν δηλώσει πίστη στο ΙΚ κατέλαβαν την πόλη Μαράουι.
Ο Ντουτέρτε κήρυξε αμέσως στρατιωτικό νόμο σε όλο το νησί Μιντανάο όπου βρίσκεται η κυρίως μουσουλμανική πόλη. Στο νησί αυτό ζουν 20 εκατομμύρια άνθρωποι, το ένα τρίτο του πληθυσμού της χώρας.
Κατηγόρησε τους τζιχαντιστές ότι επιθυμούν να εγκαθιδρύσουν στη Μαράουι «χαλιφάτο». Από τις συγκρούσεις έχουν σκοτωθεί μέχρι στιγμής 400 άνθρωποι, σύμφωνα με την κυβέρνηση, και δεν φαίνεται να σταματούν σύντομα.
Ακόμη ένα σημάδι της δημοτικότητας του Ντουτέρτε είναι η «υπερ- πλειοψηφία» του στην κάτω βουλή, όπου από τις συνολικά 296 έδρες μόνο επτά ανήκουν στην αντιπολίτευση.
Ακόμη και ένας από τους εκπροσώπους της αντιπολίτευσης, ο Εντσέλ Λάγκμαν, εξήρε αυτή την εβδομάδα το έργο του Ντουτέρτε.
«Παρά τη μη προεδρική του συμπεριφορά, τη χυδαία γλώσσα του, την εξωφρενική ρητορική του και τις πολιτικά μη ισορροπημένες δηλώσεις του, ο πρόεδρος Ροντρίγο Ντουτέρτε, με τον ξεχωριστό του τρόπο, διατηρεί την ενότητα της χώρας», παραδέχθηκε.