Ο κεντροαριστερός υποψήφιος για την προεδρία της Βραζιλίας Φερνάντου Αντάτζι κατηγόρησε την Πέμπτη τον ακροδεξιό αντίπαλό του Ζαΐχ Μπολσονάρου, μεγάλο φαβορί εν όψει του δεύτερου γύρου των εκλογών την 28η Οκτωβρίου κατά τις δημοσκοπήσεις, ότι βρίσκεται πίσω από μια εκστρατεία διασποράς ψευδών ειδήσεων τεραστίων διαστάσεων για να τον πλήξει και ότι ηγείται προσωπικά μιας «εγκληματικής οργάνωσης».
«Επενδύθηκαν εκατομμύρια» για την παραγωγή και τη διασπορά «ψευδών ειδήσεων», κατήγγειλε ο Αντάτζι κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου που παραχώρησε στο Σαν Πάουλου. Σύμφωνα με τον ίδιο, 156 επιχειρήσεις έχουν συνεισφέρει παρανόμως χρήματα για αυτήν την «εκστρατεία κατασυκοφάντησής» του.
«Δεν έχω ξαναδεί ποτέ τέτοιο πράγμα. Αυτή είναι μια απόπειρα νόθευσης των εκλογών», πρόσθεσε ο Αντάτζι, διαμηνύοντας ότι θα προσφύγει στο Ανώτατο Εκλογοδικείο (TSE).
«Σε οποιαδήποτε χώρα αυτό θα προκαλούσε τεράστιο σκάνδαλο και θα μπορούσε να οδηγήσει στην ακύρωση μιας υποψηφιότητας», υποστήριξε ο κεντροαριστερός πολιτικός.
Δημοσκόπηση του ινστιτούτου Datafolha η οποία διενεργήθηκε για λογαριασμό του τηλεοπτικού δικτύου Globo και μεταδόθηκε την Πέμπτη φέρει τον Μπολσονάρου να συγκεντρώνει πλέον το 59% των προθέσεων ψήφου και τον Αντάτζι το 41%.
Ο Αντάτζι αντικατέστησε στο ψηφοδέλτιο του Κόμματος Εργαζομένων (PT) τον φυλακισμένο πρώην πρόεδρο Λουίς Ινάσιου Λούλα ντα Σίλβα.
Άπειρες δημοσιεύσεις με περιεχόμενο καταφανώς ψευδές, οι οποίες αναρτώνται ιδίως στην πλατφόρμα WhatsApp, αναφέρουν μεταξύ άλλων πως εάν κερδίσει ο Αντάτζι, οι επιχειρηματίες θα απολύσουν εκατομμύρια εργαζόμενους, ότι τα παιδιά πέντε ετών και πάνω θα μετατραπούν σε ιδιοκτησιακό στοιχείο του βραζιλιάνικού κράτους, και ούτω καθεξής.
Υπάρχουν εξάλλου ψευδείς ειδήσεις γύρω από τον Μπολσονάρου που επίσης διασπείρονται σε ιστότοπους κοινωνικής δικτύωσης, αλλά στη συντριπτική πλειονότητά τους, τα δυσφημιστικά και αναληθή δημοσιεύματα βάζουν στο στόχαστρο τον Αντάτζι.
Η ομάδα του υποψήφιου παρέδωσε στο TSE ένα υπόμνημα έκτασης 92 σελίδων για τις ψευδείς ειδήσεις πριν από τον πρώτο γύρο, σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων Agência Brasil.
Το Εκλογοδικείο κατέληξε στο συμπέρασμα ότι τουλάχιστον το 68% των δημοσιεύσεων αυτών είχε αναληθές περιεχόμενο και ότι θα όφειλε να αποσυρθεί.
Η προεκλογική εκστρατεία στη Βραζιλία έχει μπει κι αυτή με τη σειρά της στην καρδιά μιας πολεμικής περί απόπειρας επηρεασμού του εκλογικού σώματος μέσω των ιστοτόπων κοινωνικής δικτύωσης, όπως συνέβη με τις αμερικανικές προεδρικές εκλογές του 2016 ή με το δημοψήφισμα για το Brexit.
Ρεπορτάζ της εφημερίδας Folha de São Paulo ανέφερε ότι εταιρείες χρηματοδότησαν τη μαζική αποστολή μηνυμάτων εναντίον του PT σε χρήστες του WhatsApp πριν από τον πρώτο γύρο της 7ης Οκτωβρίου και προβλέπεται να υπάρξει νέα ομοβροντία τέτοιου είδους μηνυμάτων την επόμενη εβδομάδα, καθώς θα πλησιάζει ο δεύτερος γύρος. Εταιρείες αγόρασαν «συμβόλαια» για τη μαζική αποστολή μηνυμάτων προπαγάνδας υπέρ του Μπολσονάρου, έναντι 2,8 εκατομμυρίων ευρώ ανά συμβόλαιο, κατά την ίδια πηγή.
Στη Βραζιλία την πλατφόρμα του WhatsApp — ιστότοπου που ανήκει στον όμιλο του Facebook — χρησιμοποιούν 120 εκατομμύρια άνθρωποι.
Ο εκλογικός νόμος στη Βραζιλία απαγορεύει ρητώς τη χρηματοδότηση προεκλογικών εκστρατειών από εταιρείες. Εάν στοιχειοθετείται κάτι τέτοιο, συνιστά ποινικό αδίκημα.
Το περιβάλλον του ακροδεξιού υποψήφιου αποποιήθηκε κάθε ευθύνη. «Δεν είναι λογικό κάθε φορά που κάτι γίνεται να επιρρίπτονται ευθύνες (στον Μπολσονάρου)», δήλωσε δικηγόρος του στην εφημερίδα Valor.
Ο ίδιος ο πρώην λοχαγός, που δεν κρύβει ότι είναι νοσταλγός της περιόδου της στρατιωτικής δικτατορίας, αντέδρασε μέσω Twitter: «Το PT δεν δεινοπαθεί λόγω των ψευδών ειδήσεων, αλλά εξαιτίας της αλήθειας», έγραψε, πληκτρολογώντας κεφαλαία όλα τα γράμματα της τελευταίας λέξης.
Ο Μπολσονάρου διεξήγαγε μεγάλο μέρος της εκστρατείας του μέσω των ιστότοπων κοινωνικής δικτύωσης, όπου η επιρροή του είναι αξιοσημείωτη, καθώς έχει αθροιστικά 14 εκατομμύρια «ακολούθους» στο Facebook, το Instagram και το Twitter. Συγκριτικά, τις αναρτήσεις του Αντάτζι δεν παρακολουθούν παρά 2,8 εκατομμύρια πολίτες.
Ο Μπολσονάρου κέρδισε τον πρώτο γύρο των εκλογών εξασφαλίζοντας το 46% των ψήφων, έναντι 29% του Αντάτζι. Στον δεύτερο, οι περισσότερες δημοσκοπήσεις προβλέπουν άνετη επικράτησή του.
Η ηγεσία του κόμματός του επανέλαβε την κατηγορηματική άρνησή της στο αίτημα ο Μπολσονάρου να πάρει μέρος σε οποιοδήποτε προεκλογικό τηλεοπτικό ντιμπέιτ, επικαλούμενη την «κατάσταση της υγείας» του υποψηφίου, που αναρρώνει από μια επίθεση με μαχαίρι της οποίας υπήρξε θύμα στις αρχές του Σεπτεμβρίου, εν μέσω προεκλογικής συγκέντρωσής του.