Τα μέλη της αμερικανικής Γερουσίας δεν μπόρεσαν την Πέμπτη να ξεπεράσουν τις διαφορές τους και να εγκρίνουν κάποιο σχέδιο νόμου για τη μετανάστευση, υπό την πίεση του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος χαρακτήρισε το ένα από τα σχέδια νόμου που προτάθηκαν «απόλυτη καταστροφή».
Οι γερουσιαστές επανήλθαν στο ακανθώδες ζήτημα έπειτα από τρεις ημέρες εντατικών διαπραγματεύσεων κι αναζήτησης λύσης για την τύχη σχεδόν δύο εκατομμυρίων νέων που πλέον βρίσκονται σε ολοένα πιο επισφαλή θέση.
Ένα συμβιβαστικό σχέδιο νόμου, το οποίο κατέθεσαν ρεπουμπλικάνοι και δημοκρατικοί που σχημάτισαν για το πρόβλημα αυτό μια «συμμαχία της κοινής λογικής», δεν συγκέντρωσε εντέλει παρά μόνο 54 ψήφους (45 κατά). Χρειάζονταν 60 για να εγκριθεί από την αμερικανική άνω Βουλή, που ελέγχουν, με οριακή πλειοψηφία, οι ρεπουμπλικάνοι.
Το γεγονός ότι συγκεντρώθηκαν «54 ψήφοι για αυτό το κείμενο είναι ενθαρρυντικό. Δεν έχουμε ακόμη φθάσει εκεί, αλλά θα συνεχίσουμε να προσπαθούμε να αυξήσουμε αυτόν τον αριθμό», σχολίασε μέσω Twitter ο ρεπουμπλικάνος γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκρέιαμ, ενώ στην αμέσως προηγούμενη ανάρτησή του δήλωσε «υπερήφανος» που υποστήριξε το συγκεκριμένο σχέδιο νόμου.
Μια άλλη πρόταση νόμου, με πολύ πιο περιοριστικές διατάξεις, που υποστηριζόταν από τον πρόεδρο Τραμπ, συγκέντρωσε πολύ μικρότερης κλίμακας υποστήριξη, 39 ψήφους υπέρ έναντι 60 κατά.
Το κείμενο της «συμμαχίας» ικανοποιούσε κάποιους από τους όρους του Τραμπ, που έχει μετατρέψει την καταπολέμηση της παράνομης μετανάστευσης σε προτεραιότητα της κυβέρνησής του.
Προέβλεπε μια μακρά διαδικασία χορήγησης της υπηκοότητας στους 1,8 εκατ. νέους που μπήκαν παράτυπα στην αμερικανική επικράτεια όταν ήταν ακόμα παιδιά, αλλά και χρηματοδότηση ύψους 25 δισεκ. δολαρίων για την ενίσχυση της ασφάλειας στα σύνορα με το Μεξικό -- που είναι συνώνυμη για τον Λευκό Οίκο με την ανέγερση ενός τείχους για να εμποδίζεται η διέλευση παράνομων μεταναστών.
Αλλά δεν τερμάτιζε το σύστημα οικογενειακών επανενώσεων των μεταναστών -το οποίο για τον αμερικανό πρόεδρο επιτρέπει την «αλυσιδωτή μετανάστευση»- ούτε προέβλεπε την κατάργηση της λεγόμενης λοταρίας για τη χορήγηση πράσινων καρτών, που επιτρέπει σε δεκάδες χιλιάδες ξένους να μετεγκαθίστανται κάθε χρόνο στις ΗΠΑ. Ο Τραμπ απαιτεί να καταργηθεί στο όνομα της εθνικής ασφάλειας.
Απειλή προεδρικού βέτο
Εάν το συγκεκριμένο σχέδιο νόμου γερουσιαστών κι από τα δύο κόμματα υπερψηφιζόταν, αυτό θα ήταν «απόλυτη καταστροφή», έγραψε ο Τραμπ στον λογαριασμό του στο Twitter, επαναλαμβάνοντας τις επικρίσεις του υπουργείου Εσωτερικής Ασφαλείας (DHS), που προειδοποίησε εναντίον του «τερματισμού του αγώνα εναντίον της μετανάστευσης στην Αμερική».
«Η ψήφος υπέρ αυτού του σχεδίου νόμου θα ήταν μια ψήφος ΕΝΑΝΤΙΟΝ των δυνάμεων επιβολής του νόμου και ΥΠΕΡ των ορθάνοιχτων συνόρων», συμπλήρωσε ο Τραμπ.
Νωρίτερα, ο Λευκός Οίκος είχε διαμηνύσει ότι θα προβαλλόταν προεδρικό βέτο εάν εγκρινόταν αυτό το κείμενο από τη Γερουσία και με κάποιο τρόπο κι από τη Βουλή των Αντιπροσώπων, όπου οι ρεπουμπλικάνοι έχουν πολύ πιο ευρεία πλειοψηφία.
Το νομοσχέδιο «θα άλλαζε δραστικά προς το χειρότερο την εθνική πολιτική μας για τη μετανάστευση, θα εξασθενούσε την ασφάλεια στα σύνορά μας, θα υπέσκαπτε νόμους που βρίσκονται σε ισχύ» για το μεταναστευτικό, επιχειρηματολόγησε σε δελτίο Τύπου που έδωσε στη δημοσιότητα η εκπρόσωπος της αμερικανικής προεδρίας Σάρα Χάκαμπι Σάντερς.
Πριν από την ψηφοφορία, ένας εκπρόσωπος της προεδρίας προέτρεψε τους ρεπουμπλικάνους γερουσιαστές «να αποσύρουν την υποστήριξή τους» προς αυτό το «εντελώς άφρον» νομοσχέδιο.
Ο επικεφαλής της ΚΟ των δημοκρατικών στη Γερουσία Τσακ Σούμερ αντιμετώπισε με ειρωνεία την αδιαλλαξία του Λευκού Οίκου: «Δεν παίρνεις 100% αυτό που θέλεις σε μια δημοκρατία, όπως ίσως σε μια δικτατορία», είπε, φορτώνοντας εκ των προτέρων την ευθύνη για την αποτυχία στους ώμους του Τραμπ.
«Αυτή η ψηφοφορία είναι απόδειξη πως το σχέδιο του προέδρου δεν πρόκειται να γίνει ποτέ νόμος» του κράτους στις ΗΠΑ, δήλωσε ο Σούμερ έπειτα από τη διαδικασία. «Αν έπαυε να τορπιλίζει τις προσπάθειες κι από τις δύο πλευρές, θα μπορούσαμε να είχαμε ψηφίσει μια καλή πρόταση», συμπλήρωσε.
Η Βουλή των Αντιπροσώπων αναμένεται να ψηφίσει επί ενός δικού της κειμένου, που πάντως θεωρείται πως δεν έχει καμιά πιθανότητα να εγκριθεί από τη Γερουσία.
Ο χρόνος πιέζει για τους νέους μετανάστες, οι οποίοι διατρέχουν τον κίνδυνο να απολέσουν το ειδικό καθεστώς προστασίας τους στις αρχές του Μαρτίου.
Τουλάχιστον 690.000 από αυτούς, τους λεγόμενους Dreamers («Ονειροπόλους») προστατεύονται από την απέλαση μετά το 2012 χάρη στο πρόγραμμα DACA, που δημιουργήθηκε το 2012 με εκτελεστικό διάταγμα που είχε υπογράψει ο τότε πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα. Πολλοί άλλοι -1,1 εκατ., κατά υπολογισμούς- δεν ωφελούνται από το πρόγραμμα αυτό, παρότι τυπικά πληρούν τις προϋποθέσεις.
Όταν κατήργησε το πρόγραμμα DACA τον Σεπτέμβριο του 2017 ο Τραμπ έδωσε στο αμερικανικό Κογκρέσο διορία ως την 5η Μαρτίου για να διευθετήσει οριστικά το ζήτημα. Η απόφασή του για την κατάργηση του προγράμματος πάντως βρίσκεται υπό αμφισβήτηση στα αμερικανικά δικαστήρια.