Προς οριστική απαγόρευση οδεύουν τα νεονικοτινοειδή εντομοκτόνα στην Ευρωπαϊκή Ενωση, μετά τη νέα επισκόπηση ερευνητικών δεδομένων, με την οποία επιβεβαιώνεται ότι η χρήση τους εξολοθρεύει τις μέλισσες. Οι εταιρείες που διαθέτουν στην αγορά τα τοξικά αυτά προϊόντα δεν αμφισβητούν ότι οι πληθυσμοί των μελισσών μειώνονται με ανησυχητικούς ρυθμούς, αλλά υποστηρίζουν ότι ευθύνονται και άλλοι παράγοντες, πέραν των νεονικοτινοειδών.
Το 2013, η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Ασφάλειας Τροφίμων (EFSA) είχε επιβάλει προσωρινό μορατόριουμ στη χρήση νεονικοτινοειδών στην ευρωπαϊκή γεωργία, μετά την πρώτη επισκόπηση ερευνητικών δεδομένων. Η δεύτερη επισκόπηση στοιχείων από 1.500 μελέτες, που ανακοινώθηκε χθες από την EFSA, δίνει νέα στοιχεία για την επικινδυνότητα των ουσιών αυτών. Οπως αναμενόταν, οι μελέτες επιβεβαιώνουν ότι η χρήση νεονικοτινοειδών προξενεί θανάτους και βλάβες στο νευρικό σύστημα των μελισσών, με τα αποτελέσματα να είναι πολύ χειρότερα όταν τα ζιζανιοκτόνα ψεκάζονται σε αγρούς, απ’ ό,τι όταν ψεκάζονται σε θερμοκήπια. Οι έρευνες εστίασαν σε τρία νεονικοτινοειδή, τα imidacloprid, clothianidin και thiamethoxam, ενώ διαπίστωσαν ότι τα νεονικοτινοειδή ρυπαίνουν το έδαφος και το νερό και εμφανίζονται σε αγριολούλουδα και καλλιέργειες που δεν έχουν ψεκαστεί. «Είναι σημαντική ανακοίνωση. Οι περισσότεροι τρόποι εφαρμογής των νεονικοτινοειδών θέτουν σε κίνδυνο όλα τα είδη μελισσών», δήλωσε στην εφημερίδα «Γκάρντιαν» ο Κρίστοφερ Κόνολι, καθηγητής στο πανεπιστήμιο Νταντί.
Εν τω μεταξύ, μελισσοκόμοι στον Καναδά κατέθεσαν ομαδική αγωγή εις βάρος των κολοσσών της χημικής βιομηχανίας Bayer και Syngenta, οι οποίοι παράγουν νεονικοτινοειδή, ζητώντας αποζημίωση για τις βλάβες που έχει προξενήσει στα μελίσσια τους η χρήση των εντομοκτόνων. Στις 20 Φεβρουαρίου, το Ανώτατο Δικαστήριο του Κεμπέκ έδωσε το πράσινο φως για την εξέταση της ομαδικής αγωγής.
Η τύχη των μελισσών δεν αφορά μόνο όσους απολαμβάνουν το μέλι, αλλά το σύνολο της ανθρωπότητας γιατί οι μέλισσες επικονιάζουν το 75% των καλλιεργειών. Αλλος παράγοντας που ενοχοποιείται για τη μείωση του πληθυσμού των μελισσών και των εντόμων γενικότερα είναι η ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία που εκπέμπεται από ασύρματα δίκτυα και δίκτυα κινητής τηλεφωνίας.