Στη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου οι κατάσκοποι προσπαθούσαν με χίλιους τρόπους να περάσουν χειρόγραφα με συμπαθητική μελάνη από τη μια πλευρά του λεγόμενου «σιδηρού παραπετάσματος» στην άλλη. Στο παρελθόν και οι ναζί αναζητούσαν αγωνιωδώς ένα «μαγικό μελάνι», το οποίο να μην είναι σε θέση να αποκρυπτογραφήσουν οι Σύμμαχοι.
Σήμερα πάντως οι ειδικοί θεωρούν ότι τα «αόρατα μελάνια» δεν είναι πια καθοριστικό μέσο στη μάχη μεταξύ των μυστικών υπηρεσιών. Ομάδα κινέζων επιστημόνων έχει ωστόσο διαφορετική άποψη. Παρουσίασε μια νέα πρωτοπόρα συμπαθητική μελάνη πολλαπλών εμφανίσεων. Όπως υποστηρίζει στο επιστημονικό περιοδικό «Nature Communications» του Πανεπιστημίου της Σαγκάης η ομάδα του κινέζου επιστήμονα Λίανγκ Λι η νέα μελάνη είναι πιο ασφαλής από ότι οι παλαιότερες ακριβώς επειδή μπορεί να εμφανιστεί και να ξαναγίνει πολλές φορές.
Έχει νόημα η νέα μελάνη για τις μυστικές υπηρεσίες;
Ο Φίλων ο Βυζάντιος, έλληνας μαθηματικός και μηχανικός, ο οποίος έζησε στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου τον 2ο αιώνα π.Χ., περιέγραφε σε σύγγραμμά του μια διαδικασία, την οποία ακόμα και σήμερα τα παιδιά εφαρμόζουν στο παιχνίδι τους. Γράφουν με χυμό λεμονιού σε χαρτί. Μόλις το θερμάνουν εμφανίζεται η γραφή. Η μυστική μελάνη των κινέζων επιστημόνων είναι ωστόσο πιο πολύπλοκη. Σε αντίθεση με τα περισσότερα είδη συμπαθητικής μελάνης, η νέα κινεζική μελάνη αποτελείται από ένα τεχνητό μεταλλο-οργανικό πλαίσιο (MOF) στη βάση του μολύβδου. Το προτέρημά της είναι ότι εμφανίζεται μόνο μετά από επαφή με αλογόνα άλατα και κάτω από υπεριώδεις ακτίνες. Στη συνέχεια η γραφή μπορεί να γίνει και πάλι αόρατη με τη βοήθεια μεθανόλης. Και μετά να επανεμφανιστεί με την ίδια διαδικασία και ούτω καθεξής.
Ποιο όμως θα ήταν το κέρδος από τη νέα μελάνη για τις μυστικές υπηρεσίες από τη στιγμή που η επικοινωνία γίνεται πλέον κυρίως ψηφιακά; Η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Πληροφοριών BND δεν θέλει πάντως να ανοίξει τα χαρτιά της. Δίνει ωστόσο ενδιαφέρουσες πληροφορίες για την τακτική και τα τεχνάσματα της υπηρεσίας στο παρελθόν. Οι κατάσκοποι χρησιμοποιούσαν από κασκόλ με κρυπτογραφημένα μηνύματα μέχρι καρτ ποστάλ με συμπαθητική μελάνη.
Σε περίπτωση που δεν είχαν άλλη επιλογή, οι κατάσκοποι χρησιμοποιούσαν ακόμα και σωματικά υγρά για να καταγράψουν και να μεταφέρουν πληροφορίες, λέει ο Φλόριαν Σιμικόφσκι από το Γερμανικό Μουσείο Κατασκοπίας στο Βερολίνο: «Ούρα και σπέρμα μπορούν να χρησιμοποιηθούν αδιάλυτα. Το μεγάλο μειονέκτημα είναι ωστόσο ότι τα σωματικά υγρά είναι ορατά. Τα πιο αποτελεσματικά κρυπτογραφημένα μηνύματα είναι εκείνα που δεν εμφανίζονται με απλές και γνωστές μεθόδους», προσθέτει ο Φλ. Σιμικόφσκι. Εμμέσως πλην σαφώς παραδέχεται δηλαδή ότι η νέα εφεύρεση των κινέζων επιστημόνων έχει εν τέλει νόημα.