Χειμώνας μικρής διάρκειας… με ιστορικό χαμηλό 20ετίας στη χιονοκάλυψη!

Μια που έπεφταν, μια που έλιωναν τα χιόνια τον περασμένο χειμώνα! Οι κρύες παρενθέσεις τους περασμένους μήνες ήταν μικρή διάρκειας, όχι μόνο στην Κρήτη αλλά και στο σύνολο της ελληνικής επικράτειας.

Η χιονοκάλυψη σημείωσε ιστορικό χαμηλό 20ετίας, σύμφωνα με τα αναλυτικά στοιχεία που δημοσίευσε στην προσωπική του σελίδα στο Facebook ο Διευθυντής Ερευνών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Κώστας Λαγουβάρδος.

Για ακόμη μία φορά, λοιπόν, επιβεβαιώνονται οι ραγδαίες μεταβολές στο κλίμα και στο περιβάλλον, έχοντας ως χαρακτηριστικό γνώριμα τα μεγαλύτερα θερμά διαστήματα καθ’ όλη τη διάρκεια ενός έτους.

Οι τάσεις για το άμεσο μέλλον δεν είναι καθόλου ευνοϊκές, καθώς οι επιστήμονες εκτιμούν ότι θα μειωθούν κι άλλο οι κρύες και λευκές… μέρες, εξελίξεις οι οποίες θα έχουν άμεσο αντίκτυπο τόσο στο φυσικό περιβάλλον όσο και σε οικονομικούς τομείς, όπως ο τουρισμός και η διαχείριση υδάτινων πόρων.

Ας δούμε αναλυτικά τί έγραψε ο Κώστας Λαγουβάρδος:

“Η χιονοκάλυψη αποτελεί έναν από τους πλέον χαρακτηριστικούς δείκτες της εποχικής και κλιματικής μεταβλητότητας στα εύκρατα κλίματα, όπως της Ελλάδας. 

Τα δεδομένα δείχνουν ότι, ιδιαίτερα την τελευταία δεκαετία, οι χειμώνες στη χώρα μας παρουσιάζουν έντονα διαφοροποιημένα πρότυπα χιονόπτωσης, που κυμαίνονται από εξαιρετικά ήπιες περιόδους έως ακραία καιρικά φαινόμενα μικρής διάρκειας.

2024–2025: Έντονα Φαινόμενα με Σύντομη Διάρκεια

Η χιονοκάλυψη την περίοδο Σεπτεμβρίου 2024 - Μαΐου 2025 χαρακτηρίστηκε από ορισμένα σημαντικά επεισόδια χιονόπτωσης κυρίως στην αρχή του χειμώνα, τα οποία όμως είχαν περιορισμένη διάρκεια:

-Αρχικά, η Κακοκαιρία “Bora” (30 Νοεμβρίου – 1 Δεκεμβρίου) προκάλεσε σημαντικά ύψη χιονιού στα ορεινά της Βόρειας Ελλάδας.

-Στα μέσα Ιανουαρίου (11-17/1) καταγράφηκε η μέγιστη έκταση χιονοκάλυψης, με σημαντική ποσότητα χιονιού σε ημιορεινές περιοχές και σε πεδινές περιοχές της Βόρειας Ελλάδας.

-Ο σχετικά ψυχρός Απρίλιος το 2025, χαρακτηρίστηκε και από χιονοκάλυψη μεγαλύτερη του μέσου όρου της περιόδου 2004-2023 για μόλις 4 ημέρες.

Από τα μέσα Ιανουαρίου μέχρι την πρώτη εβδομάδα του Απριλίου, η έκταση της χιονοκάλυψης στη χώρα μας ήταν συνεχώς κάτω από τον μέσο όρο της περιόδου 2004-2023, και μάλιστα σε επίπεδα από τα χαμηλότερα που έχουν καταγραφεί από το 2004.

Το γράφημα δείχνει την πορεία της χιονοκάλυψης βάσει δορυφορικών μετρήσεων ημερησίως, και για σύγκριση παρουσιάζεται και η χιονοκάλυψη της περιόδου Σεπτέμβρίου 2023 - Μαΐου 2024.

Είναι φανερό ότι τα δύο τελευταία χρόνια η έκταση της χιονοκάλυψης το μεγαλύτερο μέρος του έτους είναι αρκετά μικρότερη από τον μέσο όρο της περιόδου 2004-2023.

Σε περίοδο ~180 ημερών (15 Νοεμβρίου - 15 Μαΐου) την περίοδο 2023-2024 η χιονοκάλυψη ήταν μικρότερη του μέσου όρου τις 163 ημέρες, ενώ την περίοδο 2024-2025 τις 145 ημέρες.

Μακροχρόνια Τάση

Σύμφωνα με πρόσφατη επιστημονική μελέτη που εκπόνησαν επιστήμονες του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών/meteo.gr (https://www.mdpi.com/2225-1154/13/2/34), η χιονοκάλυψη στην Ελλάδα παρουσιάζει σταθερή πτωτική τάση την περίοδο 1991–2020. Τα κυριότερα ευρήματα είναι:

- Μείωση της διάρκειας χιονοκάλυψης κατά περίπου 1,5 ημέρα ανά έτος.

- Απώλειες 30–50 ημερών χιονοκάλυψης σε ορεινά τμήματα της Κεντρικής και Βόρειας Ελλάδας.

- Σημαντική μείωση του ύψους χιονιού, ιδίως σε περιοχές κάτω των 1.800 μέτρων.

Οι εξελίξεις αυτές έχουν άμεσο αντίκτυπο τόσο στο φυσικό περιβάλλον όσο και σε οικονομικούς τομείς, όπως ο τουρισμός και η διαχείριση υδάτινων πόρων.