Διονύσης Σαββόπουλος: Θα ζει πλέον μέσα από το έργο του

Ο Σωτήρης είχε χάσει μια τάξη και τον πρόλαβα στο γυμνάσιο. Ήταν παπαδοπαίδι και έμενε σε σπίτι δίπατο. Στο ισόγειο είχε στήσει σ’ ένα μικρό δωμάτιο πειρατικό σταθμό εμβέλειας πεντακοσίων μέτρων. Ήταν δικτατορία και το αστυνομικό τμήμα στα πενήντα μέτρα. Δεν τον κάρφωσε όμως κανείς και ούτε οι αστυνομικοί του τμήματος άκουγαν ραδιόφωνο. 

Ο Σωτήρης έπαιζε μόνο δυο δίσκους στον σταθμό του. Και οι δυο του Σαββόπουλου. Περίεργες εποχές. Και ο Τάσος ένας άλλος  συμμαθητής μου που είχε πικάπ –δεν είχαμε όλοι τότε- άκουγε μόνο Χατζή και τον «Δρόμο» του Πλέσσα. Δυο δίσκους συνέχεια. Άλλες εποχές.

Από τον Σωτήρη άκουσα πρώτη φορά για τον Σαββόπουλο. Από τον Τάσο για τον Χατζή. Ο Σωτήρης είχε εμμονή με την «Ζωζώ» στο «Φορτηγό» του Σαββόπουλου μάλλον επειδή στο στίχο αναφερόταν στον γιό του παπά. Ο άλλος δίσκος ήταν ο «Μπάλος». Οι δυο πρώτοι δίσκοι του Σαββόπουλου. Ένας τρίτος συμμαθητής μας, ντράμερ αυτός, μας είχε τρελάνει με τα ντραμς του. Έπαιζε συνέχεια σόλο το «Ο παλιάτσος και ο ληστής» την ελληνική εκδοχή του Σαββόπουλου, στο τραγούδι του Ντίλαν, από τον «Μπάλο».

Μερικά χρόνια αργότερα οι Σαββοπουλικοί, μαθητές των μεγάλων τάξεων του εξαταξίου γυμνασίου, πήγαμε στο «Κύτταρο». Ο Σαββόπουλος είχε βάψει μαύρη την πρόσοψη της μπουάτ Αχαρνών και Ηπείρου. Εκεί μέσα στην επταετία είχε καλέσει στην παράσταση τη Δόμνα Σαμίου, τον Τζίμι τον Τίγρη, τη Σωτηρία Μπέλου, τον Ευγένιο Σπαθάρη και φυσικά ο ίδιος με τα «Μπουρμπούλια» έπαιζαν ροκ και ντιρλαντά. Είχε βγάλει ωστόσο και το «Δημοσθένους λέξεις», το «Περιβόλι του τρελού» κ.ά. («σαν βγω από αυτή τη φυλακή», «Θεία Μάρω» κλπ).

Κάποια χρονιά αργότερα κυκλοφόρησε και το θρυλικό «Σαν τον Καραγκιόζη» σε σαρανταπεντάρι και στην πίσω όψη τον «Καθρέπτη» του Μπαγιαντέρα σε ντουετάκι με τον ρεμπέτη. 

Την εποχή του «Δέκα χρόνια κομμάτια» τον είχαμε καλέσει στο Μαθηματικό για μια δωρεάν συναυλία στο Μεγάλο Αμφιθέατρο της Φυσικομαθηματικής, στη Σίνα. Σε μια αίθουσα τριακοσίων ατόμων είχαν μπει δυο χιλιάδες. Κινδύνευσε η αίθουσα να καταρρεύσει. Η συναυλία αναβλήθηκε και έγινε κάποια άλλη ημέρα στο αίθριο της Νομική μεταξύ των αμφιθεάτρων και του τότε Νεκροτομείου. Χαμός!

Κατόπιν τον ξανασυνάντησα στην Πλάκα στην μπουάτ «Ρήγας» στο υπόγειο αν θυμάμαι καλά. Παρουσίαζε τους Αχαρνής του Αριστοφάνη με τον Μπουλά, τον Παπάζογλου την Κανά και το ένα χέρι στο γύψο όταν παρίστανε τον Λάμαχο. Από τότε δεν τον ξαναείδα ζωντανά. Παρακολούθησα στον κινηματογράφο το «Χάπι νταίη» του Βούλγαρη όπου είχε γράψει τραγούδια για τον Σώτο Παναγόπουλο και τον Μιχάλη Μενιδιάτη. Και τον είδαμε να αρνείται το πρώτο βραβείο στο φεστιβάλ Θεσσαλονίκης προσφέροντάς το στον Παντελή Βούλγαρη.

Έβγαλε κατόπιν την «Ρεζέρβα», τα «Τραπεζάκια έξω» ίσως τον καλύτερο δίσκο του και έκανε και την πρωτοποριακή, για την εποχή της, εκπομπή στην τηλεόραση «Ζήτω το Ελληνικό τραγούδι». Τον δίσκο «Με γειά το κούρεμα» τον πλήρωσε ακριβά από την πολιτική παράταξη που σατίριζε. Ακολούθησαν κάποιες κιτς επιλογές όπου επέλεξε να βγάλει την Καλομοίρα μέσα από μια τούρτα στο Ηρώδειο και διάφορα άλλα τσιρκο-θεάματα που δεν ταίριαζαν όμως κατά την άποψή μου με το γνωστό ύφος που είχε ο ίδιος παλαιότερα δημιουργήσει και ξεχάστηκαν γρήγορα.

Ο Σαββόπουλος πρόσφατα, στα ογδόντα του, κυκλοφόρησε την αυτοβιογραφία του. Μια αυτοβιογραφία εξομολογητική. Στο γνωστό του ύφος, δεν προσπάθησε να ωραιοποιήσει τη ζωή του, όπως γίνεται συνήθως σε ανάλογες εκδόσεις. Αντίθετα είναι «αφελώς» εξομολογητικός. Μια δημόσια εξομολόγηση έκανε και ζήτησε  συγχώρεση. Για τις «γαϊδουριές», όπως τις χαρακτηρίζει ο ίδιος, που έκανε στη ζωή του. Για την συμπεριφορά του στην Άσπα, τη γυναίκα του. Για τα χαστούκια στα παιδιά του. 

Ο Σαββόπουλος είναι σημαντικός ποιητής. Ήταν και σπουδαίος αφηγητής. Ένας παραμυθάς χαρισματικός, γι’ αυτό οι συναυλίες του ήταν μουσικοθεατρικές παραστάσεις. Με αφηγηματικό μέρος. Πάντα ενδιαφέρων, πάντα ευρηματικός, δοτικός και ειλικρινής. Και όπως όλοι οι σπουδαίοι δημιουργοί δεν είχε ανάγκη να κρυφτεί. Να στρογγυλέψει καταστάσεις και αμαρτίες. Μιλούσε έξω από τα δόντια. Γι’ αυτό δεν ήταν αρεστός σε όλους. Και ως σπουδαίος ποιητής είχε και καλό αισθητήριο. Αντιλαμβανόταν πιο γρήγορα από εμάς τους κοινούς θνητούς τα μελλούμενα. Πόσοι αλήθεια έχουν μείνει σήμερα που έχουν συγκροτημένη άποψη και δεν φοβούνται να λένε τα πράγματα με το όνομά τους;

Ο Σαββόπουλος μας αποχαιρέτισε ως φυσική παρουσία. Θα ζει όμως πλέον μέσα από το έργο του.