Ένα παλαιό αντιβιοτικό με νέο… ενισχυμένο προφίλ δράσης φαίνεται ότι μπορεί να καταστρέψει ορισμένα από τα πιο επικίνδυνα υπερβακτήρια – μάλιστα η μέθοδος που χρησιμοποιήθηκε για το «λίφτινγκ» της βανκομυκίνης, περί ης ο λόγος, πιστεύεται ότι θα μπορεί να «ξανανιώσει» και άλλα αντιβιοτικά.
Τα βακτήρια που ανθίστανται στα αντιβιοτικά προκαλούν περί τους 700.000 θανάτους παγκοσμίως – εκτιμήσεις αναφέρουν μάλιστα ότι ο αριθμός αυτός μπορεί να φθάσει τα 10.000.000 ως το 2050.
Η νέα τεχνική ενίσχυσης των αντιβιοτικών αναπτύχθηκε από τον δρα Μαρκ Μπλάσκοβιτς και τον καθηγητή Μακ Κούπερ του Ινστιτούτου Μοριακής Βιοεπιστήμης του Πανεπιστημίου του Κουίνσλαντ και δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Nature Communications».
Η μέθοδος τροποποίησης του αντιβιοτικού
Η βανκομυκίνη στην οποία εφαρμόστηκε η καινούργια μέθοδος χρησιμοποιείται και σήμερα ενάντια στις πιο σοβαρές βακτηριακές λοιμώξεις, ωστόσο τα βακτήρια εμφανίζουν ολοένα και μεγαλύτερη ανθεκτικότητα εναντίον της.
«Η αύξηση των ανθεκτικών στη βανκομυκίνη βακτηρίων και ο αριθμός των ασθενών που πεθαίνουν από ανθεκτικές λοιμώξεις οδήγησαν την ομάδα μας στο να αναζητήσει τρόπους ανανέωσης των παλαιών αντιβιοτικών» ανέφερε ο δρ Μπλάσκοβιτς.
Εξήγησε ότι «τροποποιήσαμε τις ιδιότητες πρόσδεσης της βανκομυκίνης στις μεμβράνες, ώστε το αντιβιοτικό να προσδένεται επιλεκτικά στις βακτηριακές μεμβράνες και όχι σε αυτές των ανθρώπινων κυττάρων. Ετσι δημιουργήσαμε μια σειρά ενισχυμένων παραγώγων της βανκομυκίνης που ονομάζονται vancapticins».
Αποτελεσματικότητα ενάντια σε υπερβακτήρια
Η ανανεωμένη βανκομυκίνη μπορεί να θεραπεύσει τον χρυσίζοντα σταφυλόκοκκο ανθεκτικό στη μεθικιλλίνη (MRSA) καθώς και τους εντερόκοκκους που εμφανίζουν ανθεκτικότητα στην «παραδοσιακή» βανκομυκίνη.
Ο καθηγητής Κούπερ τόνισε ότι οι φαρμακευτικές εταιρείες δεν δείχνουν πλέον ενδιαφέρον για το πεδίο ανάπτυξης αντιβιοτικών, καθώς είναι ένα πεδίο δύσκολο και όχι εξίσου επικερδές με εκείνα που αφορούν για παράδειγμα την ανάπτυξη φαρμάκων κατά της χοληστερόλης ή κατά του καρκίνου.
«Ετσι πολλοί επιστήμονες προσπαθούν να τροποποιήσουν υπάρχοντα αντιβιοτικά για να υπερπηδήσουν τον σκόπελο της βακτηριακής αντίστασης. Η προσέγγισή μας λειτούργησε με τα vancapticins και το ερώτημα είναι αν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την ανανέωση άλλων αντιβιοτικών που έχουν χαμηλή αποτελεσματικότητα ενάντια σε ανθεκτικά βακτήρια». Η ερευνητική ομάδα προσπαθεί τώρα να απαντήσει σε αυτό ακριβώς το ερώτημα.