Αν δεν εκφραστεί τη στιγμή που πρέπει, θα εκδηλωθεί όταν δεν υπάρχει λόγος, προκαλώντας ανάρμοστες συμπεριφορές και προβλήματα στις σχέσεις.
Ο συσσωρευμένος θυμός είναι ένα ενεργό ηφαίστειο μέσα μας, που αν αρχίσει να εκρήγνυται ψάχνουμε για εξιλαστήρια θύματα και αποδιοπομπαίους τράγους. Κι αυτό έχει συνέπειες...
Ο θυμός είναι ένα φυσιολογικό, υγιές τις περισσότερες φορές ανθρώπινο συναίσθημα. Όταν όμως ξεφεύγει από τον έλεγχο, μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα στη δουλειά, στις προσωπικές και κοινωνικές σχέσεις και να επηρεάσει την όλη ποιότητα της ζωής. Παράλληλα, μπορεί να μας κάνει να νιώθουμε σα να βρισκόμαστε μέσα σε μια διαρκή δίνη μιας κατάστασης απρόβλεπτης και επικίνδυνης, απίστευτα φορτισμένης συναισθηματικά. Είναι δυνατό να προκληθεί είτε από εξωτερικά, είτε από εσωτερικά αίτια. Μπορεί να θυμώσουμε με κάποιο άτομο ή μία κατάσταση ή ακόμα και από την εσωτερική μας ανησυχία για κάποιο προσωπικό μας πρόβλημα, ενώ τραυματικές ή δυσάρεστες αναμνήσεις μπορούν επίσης να τον πυροδοτήσουν.
Το προφίλ των ανθρώπων που συγκρατούν το θυμό τους
Υπάρχουν άνθρωποι που στην προσπάθειά τους να μην πληγώσουν κάποιον, ή λόγω του εσωτερικευμένου κοινωνικού ελέγχου και του φόβου μιας επαπειλούμενης ποινής, ως αποτέλεσμα μιας ανεξέλεγκτης έκφρασης θυμού, συγκρατούνται και δεν εκφράζουν το θυμό τους. Πρόκειται συνήθως για ανθρώπους που δεν έχουν εκπαιδευτεί από το περιβάλλον τους (κυρίως οικογένεια) να διαχειρίζονται σωστά το θυμό τους, γεγονός που τους οδηγεί σε ακραίες συμπεριφορές, όταν τελικά αυτός εκδηλώνεται. Είναι γεγονός, επίσης, πως η άρνηση των συναισθημάτων θυμού αλλά και γενικά των συναισθημάτων αποτελεί σύμπτωμα παθολογίας χαρακτήρα, με την κλινική εικόνα να ακολουθείται και από άλλα συμπτώματα, με δυσάρεστες επιπτώσεις στη ζωή του ατόμου.
Μην τον "κρατάτε"
Η αναβολή της εκδήλωσης του θυμού είναι βασικό χαρακτηριστικό των ανθρώπων αυτών. Επειδή δεν γνωρίζουν να τον διαχειρίζονται σωστά, λειτουργούν δυσανάλογα, μεταθέτοντας τις εκφράσεις του για… αργότερα. Νομίζουν ότι είναι σωστό να μεταθέσουν την χωροχρονική στιγμή της έκφρασης του θυμού, με αποτέλεσμα η άλλη στιγμή να μην είναι της ίδιας αξίας με τη στιγμή που έπρεπε να εκφραστεί ο θυμός, αλλά τότε να τους αναγκάζει η εσωτερική πίεση που νιώθουν να τον εκφράσουν και από έκφραση γίνεται έκρηξη. Τότε επιτίθενται σε ανθρώπους ή για λόγους που ουσιαστικά δεν δημιούργησαν το θυμό που νιώθουν, με αποτέλεσμα να την «πληρώνουν» αθώοι.
Περιθωριοποίηση και κοινωνική απομόνωση
Οι κοινωνικές και προσωπικές σχέσεις είναι οι τομείς που πλήττονται περισσότερο από αυτήν τη συμπεριφορά. Ο μη εξεφρασμένος θυμός μπορεί να οδηγήσει σε παθολογικές εκφράσεις θυμού, όπως η παθητική-επιθετική συμπεριφορά (με λεκτικές πισώπλατες επιθέσεις σε ανθρώπους, χωρίς να τους εξηγούν το λόγο) ή η υιοθέτηση κυνικής και εριστικής προσωπικότητας, με αποτέλεσμα να προκαλούνται δυσκολίες στις κοινωνικές σχέσεις. Οι –πολλές φορές άδικες- εκρήξεις θυμού , με τους παραπάνω «έμμεσους» τρόπους, ως αποτέλεσμα του συσσωρευμένου θυμού, μπορεί να οδηγήσουν ακόμα και στην περιθωριοποίηση και την κοινωνική απομόνωση των ατόμων αυτών.
Πώς επηρεάζει το σεξ
Το σεξ δεν μένει αλώβητο από το θυμό που δεν εκδηλώνεται. Κάθε άλλο: τα συσσωρευμένα αισθήματα θυμού μπορεί να εκδηλώνονται κατά τη σεξουαλική επαφή με βωμολοχία και κακοποίηση του/της συντρόφου. Παρόλο που η επιστήμη ορίζει πλέον ότι παθολογικό και επικίνδυνο στο σεξ είναι ό,τι δεν έχει τη συναίνεση και των δύο, στην προκειμένη περίπτωση θεωρείται παθολογικό.
Πώς να διαχειριστείτε το θυμό σας
Ανακαλύψτε τι πυροδοτεί το θυμό σας και αναπτύξτε προκαταβολικά μεθόδους για να εμποδίσετε αυτά τα αίτια από το να σας φέρνουν στα άκρα.
Αποφύγετε καταστάσεις ή ανθρώπους που σας προκαλούν εκνευρισμό.
Προσπαθήστε να εκλογικεύσετε τη σκέψη σας, αντιδρώντας στην κατάλυση του ορθολογισμού σας.
Εκφράστε μετρημένα το θυμό σας, πάντα τη στιγμή που υπάρχει ο πραγματικός λόγος.
Η εκδήλωση του θυμού με εκφραστικούς και όχι επιθετικούς τρόπους είναι η πιο υγιής έκφραση θυμού.
Η ύπαρξη σαφούς εικόνας για τον εαυτό σας και για τους στόχους και τα μέσα με τα οποία θα τους πετύχετε, χωρίς να προκαλείτε κακό στους γύρω σας, είναι ένας καλός τρόπος για να αποφεύγετε το να είσαστε πιεστικοί, απαιτητικοί και ίσως τελικά επιθετικοί.
Συμβουλευτείτε κάποιον ειδικό σε περίπτωση που νιώθετε ότι η λάθος διαχείριση του θυμού δημιουργεί πρόβλημα στη ζωή σας και στις σχέσεις σας.