ΠΟΛΙΤΕΣ
Ο Ρενέ Μαγκρίτ και το ΚΤΕΛ Ηρακλείου
"Ένα μοναδικό και ζωντανό εικαστικό τοπίο της arte povera"
Αγαπητό Cretalive,
Αυτό δεν είναι μία στάση λεωφορείου
Το 1929 ο υπερρεαλιστής ζωγράφος Ρενέ Μαγκρίτ ζωγράφισε μία πίπα, γράφοντας από κάτω ‘Αυτό δεν είναι μία πίπα’, ονομάζοντας τον πίνακα Η Προδοσία των Εικόνων και προκαλώντας τον θεατή να σκεφτεί τη σχέση, να διαχωρίσει ή να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ πραγματικότητας και αναπαράστασης.
Στη χώρα του υπαρκτού σουρεαλισμού, που κατάφερε να φτάσει στον υπερρεαλισμό πριν καν περάσει από τον ρεαλισμό, αποφάσισε η μικρή μας πόλη να τιμήσει τα 96 (!) χρόνια από τη δημιουργία του πίνακα με μία αξιοπρόσεκτη εγκατάσταση. Δύο κορυφαίοι φορείς, ο Δήμος και το ΚΤΕΛ, σε μια μοναδική καλλιτεχνική σύμπραξη, εδώ και πολλούς μήνες έχουν στήσει αυτή τη μοναδική εικαστική και βιωματική εγκατάσταση.
Αφού έπεσε ένα στέγαστρο καταταλαιπωρημένο από το χρόνο, μετέφεραν κάδους σκουπιδιών, μπάλωσαν το σπασμένο πεζοδρόμιο και έφεραν διάφορα φερτά υλικά και σπαράγματα από κλαδιά, πέτρες, πλέγματα και τσιμεντόλιθους. Ένα μοναδικό και ζωντανό εικαστικό τοπίο της arte povera. Παρατηρώ δε πλήθος ανθρώπων, ηλικιωμένων και νέων να ‘παίζουν’ καθημερινά εντός του σκηνικού, είτε με βροχή, είτε με ήλιο, περιμένοντας υπομονετικά το λεωφορείο.
Για να αντέχουν ακάλυπτοι ή κάθιδροι τις συνθήκες του καιρού και την αποφορά των σκουπιδιών που διαρκώς κάποιοι σταματούν ανάμεσά τους και πετούν, είμαι σίγουρος ότι το λεωφορείο είναι τουλάχιστον το Λεωφορείον ο Πόθος. Στην αρχή δεν ήμουν σίγουρος αν ήταν απλοί συνδημότες ή κομπάρσοι-ηθοποιοί για τις ανάγκες του installation. Παίζουν όμως τόσο τέλεια τον ρόλο του καθημαγμένου υπηκόου που είμαι σίγουρος ότι είναι ηθοποιοί.
Εξάλλου, είναι τόσο άψογα, απέριττα και ευφυώς τοποθετημένα όλα, που δεν θα μπορούσε με τίποτα να είναι τυχαίο όλο αυτό.
Προσέξτε τις λεπτομέρειες: τα ξερά κλαδιά και φύλλα (πρέπει να σας πω, επειδή περνώ συχνά από την εγκατάσταση, ανάλογα την εποχή τα αλλάζουν ) οι κάδοι επιμελημένα σπασμένοι, άλλοτε ξέχειλοι κι άλλοτε άδειοι, το ευφυώς στημένο υπόλειμμα πλέγματος με το μεταλλικό ικρίωμα εν είδει κρεμάλας, το πατιναρισμένο τσιμέντο, το στοιχείο του κινδύνου με τις δύο αιχμηρές σιδερένιες απολήξεις, τα αφημένα μπάζα και κατασκευές ως ίχνος χρόνου και μόχθου, άχρηστου πια. Και μέσα σ’ αυτό το σκηνικό παρελθόντος και παρόντος χρόνου, ο χρόνος ο μέλλων. Το QR code για να το σκανάρεις την έλευση του λεωφορείου. Μα αν δεν είναι αυτό σουρεαλισμός τότε τι είναι;
Αξιζει να επισκεφτείτε την εγκατάσταση αυτή. Βρίσκεται στον Ξηροπόταμο, στο ρεύμα προς Ηράκλειο, η στάση πριν τη γέφυρα του κόμβου Γιοφύρου. Ανακαλύψτε την, σταθείτε λίγα λεπτά εκεί κάτω από τον καυτό ήλιο ή τη βροχή, δείτε αυτούς που υπομονετικά περιμένουν, καθίστε στο τσιμέντο, μυρίστε τα αρώματα από τους κάδους δίπλα σας και, γιατί όχι, μπείτε στο λεωφορείο και διασχίστε την πόλη για μια πλήρη καλλιτεχνική εμπειρία και μέθεξη. Συνήθως το λεωφορείο τερματίζει στο αεροδρόμιο. Σοφά επιλεγμένο…
Τσελεντάκης Μανώλης
Υ.γ. Πολύ καιρό τώρα η υπερήλιξ μητέρα μου, που διαμένει εκεί κοντά, με παρακαλεί να απευθυνθώ κάπου για να φτιάξουν τη στάση γιατί δεν μπορεί πια να περιμένει εκεί για το λεωφορείο. Ρωτώντας, κάποιοι μου έλεγαν ότι είναι θέμα του ΚΤΕΛ και κάποιοι του Δήμου. Δεν μπορώ να πιστέψω ότι οι οδηγοί των λεωφορείων που σταματούν εκεί επί μήνες τώρα για να από/επιβιβάσουν και οι οδηγοί των απορριμματοφόρων του Δήμου για να αδειάσουν τους κάδους δεν ενημερώνουν τους φορείς τους για την κατάσταση. Γι αυτό και πείστηκα, τελικά, ότι είναι εγκατάσταση.
