«Ήρθε η ώρα να περάσουμε από τη θέση της διαμαρτυρίας στη φάση της δημιουργίας. Μαζί μπορούμε να είμαστε παραγωγικοί, να βγούμε μπροστά και να δημιουργήσουμε... Η μέθοδος είναι συγκεκριμένη και αφορά στα χαρακτηριστικά της συνέπειας, σοβαρότητας, δημιουργίας».
Με τα λόγια αυτά ο δήμαρχος Οροπεδίου Λασιθίου Κρήτης Γιάννης Στεφανάκης εκφράζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ τις αγωνίες του για έναν δήμο όπου η ιστορία, ο πολιτισμός και οι προσπάθειες για μία πορεία στο αύριο έχει θεματοφύλακες, ανθρώπους, που επέλεξαν να παραμείνουν στον τόπο τους.
Σε μία συζήτηση μαζί του γίνεται αντιληπτή η επιμονή του δημάρχου και το πάθος του για συνεργασία με όλους, δίνοντας όμως πρωταγωνιστικό ρόλο στους νέους ανθρώπους, όταν αναφέρει πως: «Ο παραγωγικός διάλογος με τους νέους ανθρώπους, πρωί και βράδυ, μέσα στην καθημερινότητά τους, βγάζει συμπεράσματα ικανά να αποτελέσουν την ουσία για την εφαρμογή ενός πιλοτικού προγράμματος για τη συγκράτηση αλλά και αύξηση του πληθυσμού στο δήμο μας. Έχουμε ευθύνη οι αυτοδιοικητικοί σε συνεργασία με την Πολιτεία να σχεδιάσουμε το μοντέλο που ακούγαμε από παλιά ως "παραγωγική ανασυγκρότηση της υπαίθρου"».
«Ο πολιτισμός είναι ο τρόπος που κάθε κοινωνία προσαρμόζεται στο περιβάλλον της αλλά και η επιρροή της σε αυτό. Αφορά την ποιότητα ζωής, την δημιουργικότητα, την έμπνευση και επιμένουμε ότι αξίζει να διηγηθούμε ξανά την τόσο πλούσια και σημαντική ιστορία μας από την μινωική και προϊστορική περίοδο μέχρι σήμερα. Συνοδοιπόρος μας σε αυτή την προσπάθεια και επιμονή είναι η επιστημονική έρευνα και η συνεργασία με φορείς και άλλους που από κοινού επιδιώκουμε να αποκαλύψουμε τον πολιτισμό της περιοχής μας. Άλλωστε και το DNA των σύγχρονων Λασιθιωτών παραμένει αναλλοίωτο και μοναδικό από την μινωική εποχή έως και σήμερα. Οι θεματοφύλακες του τόπου για εμάς, την κοιτίδα της φιλοξενίας, είναι οι κάτοικοι και οι φίλοι μας. Είναι αυτοί που διατηρούν αναμμένη την φλόγα της εστίας στον ορεινότερο Δήμο της Κρήτης αλλά και οι φίλοι που ενδιαφέρονται για να αναδείξουν τον πολιτισμό, την ιστορία και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του τοπίου μας», αναφέρει ο Γιάννης Στεφανάκης τονίζοντας παράλληλα το πόσο δύσκολο είναι να προσπαθείς να δώσεις ανάσα και δύναμη σε ένα τόπο μικρό με πολλά προβλήματα.
«Σε ένα τόπο θεϊκό όλα είναι υπερβολικά. Το ίδιο και οι απαιτήσεις σε δουλειά, επιμονή και συνεργασία. Σκεφτόμαστε ότι προχωράμε μπροστά τον τόπο μας και αυτό μας ξεκουράζει. Η Δύναμή μας είναι οι δημότες και η αγάπη τους. Στόχος μας να δίνουμε γρήγορα και αποτελεσματικά, λύσεις στα ό,ποια προβλήματα. Με χαμόγελο και σεβασμό στον συμπολίτη μας. Το μεγαλύτερο πρόβλημα; Η γραφειοκρατία. Τα ωραιότερα πράγματα ως δήμαρχος τα έκανα παραβλέποντας και αψηφώντας την γραφειοκρατία».
Στην ερώτηση αν υπάρχει κάτι που ονειρεύεται ανασηκώνοντας τα μανίκια για την αυτοδιοικητική προσπάθεια του, ο κ. Στεφανάκης ρίχνει μία ματιά σε όλα όσα συμβαίνουν στην ύπαιθρο και απαντάει: «Ενίσχυση της υπαίθρου. Αποκέντρωση».
Όπως τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η βελτίωση της ζωής των κατοίκων στους μικρούς ορεινούς και νησιωτικούς δήμους είναι η αναγκαία ανάσα για να μπορέσουν οι κοινότητες αυτές να επιβιώσουν. «Παράλληλα όμως είναι αναγκαία η στήριξη της επιχειρηματικότητας ιδιαίτερα της ευφυούς. Να περάσουν μπροστά οι διαδικασίες start-up και θερμοκοιτίδων, να υπάρξει η εφαρμογή ειδικού μειωμένου φορολογικού καθεστώτος. Υποδομές για βελτίωση της καθημερινότητας των νέων και των οικογενειών. Και κυρίως ενίσχυση της Παιδείας, όχι με πόρους αλλά στην πράξη», λέει ο δήμαρχος.
Και συνεχίζει: «Είναι πολύ σημαντικό κατά την άποψη μου να ακουστούν, να μελετηθούν όλα όσα έχουμε υποβάλλει και γραπτώς από το 2014 αλλά και σε κάθε εθνική εκλογική διαδικασία και αφορούν θέσεις προτάσεις για μία ενισχυμένη και ασφαλή πορεία. Σε μία περίοδο μάλιστα που στον ορίζοντα διαφαίνονται τροποποιήσεις και αλλαγές σχετικά με την αυτοδιοίκηση. Θεωρώ και είμαι βέβαιος για αυτό που θα σας πω. Ο δήμαρχος πρέπει να έχει υποστήριξη στο έργο του, είναι καλό να διαθέτει την ισχύ για τις αποφάσεις του μέσα βέβαια από τον κοινωνικό διάλογο και την κοινωνική συναίνεση. Αν αυτά δεν υπάρχουν τότε οι τοπικές κοινωνίες πιστεύω πως θα ακροβατούν».
Στον ορεινότερο δήμο της Κρήτης με ιστορικό μέγεθος που ίσως να μην έχει αναδειχθεί σε όλο του το μεγαλείο υπάρχουν πυλώνες στήριξης της περιοχής οι οποίοι συνδράμουν όσο γίνεται στο να αποφασίζουν οι κάτοικοι να μην εγκαταλείψουν παρά τις μεγάλες δυσκολίες την ακριτική κορφή της Κρήτης. Η οικονομία στο Οροπέδιο Λασιθίου, στηρίζεται κυρίως στον πρωτογενή τομέα (γεωργία και κτηνοτροφία) και στον τουρισμό, ενώ τα τελευταία χρόνια άνοδος παρουσιάζεται στις υπηρεσίες. Ο κάμπος των 30.000 στρεμμάτων καλλιεργείται εντατικά από τους γεωργούς της περιοχής και η οροσειρά των 2.148 μέτρων εκτρέφει εξαιρετικής ποιότητας ζώα. Η αιχμή του δόρατος, ο τουρισμός, που λόγω του τεράστιου πλούτου της περιοχής όπου γέννησης του Δία και απαρχής της Ευρώπης, υποδέχεται περισσότερους από 300.000 ετησίως.
Ο δήμαρχος Γιάννης Στεφανάκης από τον Σεπτέμβριο του 2014 βρίσκεται στο δημαρχιακό θώκο, με κινητήριο δύναμη την αγάπη του για το τόπο -όπως δηλώνει- αλλά και μία οικογενειακή παράδοση. Αυτή της ενασχόλησης με τα κοινά του χωριού του, Ψυχρού, όπου ο παππούς ήταν πρόεδρος.
«Οι συζητήσεις στο τραπέζι με την οικογένεια πάντοτε εξέλισσε την πρόοδο και το κοινό καλό. Θεωρώ, ότι πρωτίστως μέσα από αυτά τα βιώματα, ωθήθηκα ουσιαστικά στο να εκτεθώ και να επιδιώξω να εφαρμόσω τα πιστεύω μου στην περιοχή, μέσα σε πνεύμα συνεργασίας και δημοκρατίας. Με μία όμως θέση που δεν παρεκκλίνει ούτε των συνθηκών ούτε των δυναμικών που αναπτύσσονται. Και αυτή η θέση λέει, αλίμονο, στις κοινωνίες όπου ο δήμαρχος ενεργεί με βάσει τις κατευθύνσεις από οποιοδήποτε κόμμα ή κάποιον πολιτικό. Δεν ανεχόμαστε και ούτε πρόκειται να υπακούμε σε "εντολές άνωθεν" έτσι, επειδή το είπε κάποιο κόμμα», λέει ο κ. Στεφανάκης.
Ο δήμαρχος εκπροσωπεί τον πολίτη, τον επισκέπτη της περιοχής του, και οφείλει να προστατεύει πρώτα τους αδύναμους και σε καμία περίπτωση τα κόμματα ή τα συστήματα, λέει ο δήμαρχος και προσθέτει: «Προσωπικά από αυτά που έχω βιώσει, την κομματική ταυτότητα όχι απλά την έβαλα στο συρτάρι, αλλά την έκαψα. Πιστεύω μόνο στους ανθρώπους. Νιώθω με την ίδια ένταση τις ανάγκες των πολιτών αλλά και την δύναμή τους όταν χρειάζεται να διεκδικώ. Είναι μεγάλο το χρέος που έχουμε προς την κοινωνία και την γενιά μας ,να τα καταφέρουμε», είπε ο κ. Στεφανάκης ο οποίος μιλώντας με τους νέους και τα μικρά παιδιά, τους μεταφέρει όπως λέει, το μήνυμα ότι: «Η Ελλάδα είμαστε όλοι μας. Γη θάλασσα και άνθρωποι. Μα ποιο πολύ απ' όλα Ελλάδα είναι Παιδεία και Πολιτισμός. Εκεί πρέπει να στοχεύσουμε για να λεγόμαστε Έλληνες και να αγναντεύουμε περήφανοι από τις κορυφές των βουνών μας, τα πελάγη, τα νησιά και τα χωριά μας».
Στο ερώτημα για το εάν η περιφέρεια πληγώνει ή είναι ο στίβος όπου ο πολίτης οφείλει να αγωνιστεί, απάντησε πως στην πραγματικότητα είναι και τα δύο. «Πρέπει να κάνουμε ελκυστική την περιφέρεια ώστε να συγκρατήσουμε τους νέους. Να αντιστρέψουμε την αστυφιλία. Να ικανοποιήσουμε πρώτα τις ανάγκες των νέων ανθρώπων. Δεν μπορούμε ως αυτοδιοικητικοί, να ζητάμε κι άλλες θυσίες από τους πολίτες. Δεν πρόκειται να αφήσουμε να συμβεί στα νέα παιδιά, στα παιδιά του τόπους μας, ότι έγινε στην γενιά μας. Στην χώρα μας αν επενδύσουμε στον πολιτισμό και την παιδεία με σοβαρότητα και επαγγελματισμό, είμαι απολύτως βέβαιος ότι η περιφέρεια θα ενισχυθεί σημαντικά. Το αναφέρω αυτό διότι από την μεταπολίτευση και μετά όλο ακούμε για ενίσχυση της περιφέρειας», λέει ο δήμαρχος στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.
Πάντως παραδέχεται ότι σε επίπεδο υποδομών έχουν γίνει πολλά, όπως και σε θεσμικά ζητήματα. Όμως λέει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι «ουσιαστικά το μοντέλο έχει αποτύχει. Το δείχνουν στατιστικά με αμείλικτο τρόπο οι απογραφές: 20% μείωση πληθυσμού κάθε δεκαετία στην ύπαιθρο τα τελευταία τριάντα χρόνια. Το πρόβλημα εμφανίζεται και σε αρκετές Ευρωπαϊκές κυρίως χώρες και έχει να κάνει με τον δυτικό τρόπο ζωής. Πρέπει λοιπόν να επενδύσουμε στην παιδεία, στον πολιτισμό. Ως παράδειγμα αναφέρω τη δημιουργία Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων στην περιφέρεια, με δυνατότητα να υποδέχονται και σπουδαστές από το εξωτερικό. Αυξάνουμε έτσι την απασχόληση και δεν έχουμε διαρροή εγκεφάλων στο εξωτερικό, γλυτώνουμε το συνάλλαγμα που φεύγει κάθε χρόνο από την Ελλάδα για σπουδές και εισάγουμε σπουδαστές (συνάλλαγμα) από άλλες χώρες».
Ο κ. Στεφανάκης πρόσθεσε πως πρέπει «να γνωρίσουν οι ξένοι, και να μοιραστούμε μαζί τους ακόμη και τα ήθη, τα έθιμα, τον πολιτισμό και την λαϊκή κουλτούρα. Διότι Κρήτη δεν είναι το μαύρο, παρεξηγημένο και από πολλούς εκμεταλλευμένο, πουκάμισο, δεν είναι τα ντουφέκια και οι τσάμπα μάγκες. Φτάνει πια. Η Ελλάδα, η Κρήτη, είναι παντού. Αστραφτερή, ατόφια, γνήσια η κουλτούρα μας, λευκό πουκάμισο, το φορούμε κατάσαρκα και ξεπερνούμε τα στερεότυπα, προσπερνούμε κακές αντιγραφές, τοπικισμούς και κοιτάμε μόνο μπροστά, μαζί με τους νέους που αγωνιούν να δημιουργήσουν, να μάθουν να εκπαιδευτούν. Αυτά μπορούμε να τα μοιραστούμε και με άλλους μαζί».
Ο Γιάννης Στεφανάκης ο οποίος είναι πτυχιούχος Μηχανικός Ηλεκτρονικών Υπολογιστικών Συστημάτων και ασχολείται με την έρευνα και ανάπτυξη συστημάτων ρομποτικής σε θέματα ενέργειας, καθώς επίσης και με συστήματα για την προβολή και προώθηση επιχειρήσεων και οργανισμών, συμφώνησε με το σχεδιασμό για τον νέο ΒΟΑΚ όπως αυτός παρουσιάστηκε από τον υπουργό Μεταφορών Χρήστο Σπίρτζη και όπως δηλώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ: «Είναι ευτυχές γεγονός ότι επιτέλους ξεκινά η διαδικασία του ΒΟΑΚ για όλο το νησί, από τη Σητεία μέχρι την Κίσσαμο. Για το οροπέδιο Λασιθίου είναι απαίτηση, να κατασκευαστεί ένας σύγχρονος, ασφαλής και σύντομος, κάθετος δρόμος με σύνδεση, μέσω πλήρη κόμβου, στον ΒΟΑΚ».
Η Κρήτη, λέει «είναι ενιαία και οι κοινωνίες από όλες τις γειτονιές από άκρη σε άκρη του νησιού, έχουν αποδείξει ότι μέσα από την συνεργασία των φορέων του, μπορούν να καταφέρουν πολλά. Το Πανεπιστήμιο το Πολυτεχνείο, το ΑΤΕΙ το ΙΤΕ η τοπική αυτοδιοίκηση, οι συνεταιρισμοί, τα επιμελητήρια οφείλουμε να σχεδιάζουμε όλοι μαζί για το μέλλον, αρκεί να μην εφαρμόζουμε λογικές παλαιών ετών τύπου "εντολή άνωθεν"... Το αναφέρω μη ξεχνώντας τα ό,ποια λάθη γινόντουσαν στο παρελθόν. Ως μεσογειακός λαός έχουμε πολλές αδυναμίες. Ως Έλληνες και Κρητικοί όμως, δεν ξεχνάμε και δεν υποκύπτουμε εύκολα στα ίδια λάθη. Για αυτό και προοδεύουμε, ως άτομα ως κοινωνία».
Τόσο ως πολίτης και επιστήμονας όσο όμως και από τη θέση του δημάρχου Οροπεδίου Λασιθίου ο κ. Στεφανάκης συνεχίζει να υπερασπίζεται πως «ήρθε η ώρα να περάσουμε από τη θέση της διαμαρτυρίας στη φάση της δημιουργίας. Επαναλαμβάνω και θα το λέω συνέχεια. Μαζί μπορούμε να είμαστε παραγωγικοί. Το να βγούμε μπροστά και να δημιουργήσουμε δεν είναι δύσκολο. Μπορούμε να συμφωνήσουμε. Και τα όπλα μας η μέθοδος είναι συγκεκριμένη. Συνέπεια, σοβαρότητα, δημιουργία. Αν αυτά χρησιμοποιήσουμε με σεβασμό και σε βάθος χρόνου, όλα είναι ικανά και μάλιστα, με θετικό πρόσημο».