Κύριο θέμα αποτελεί για τα ιταλικά μέσα ενημέρωσης η νέα πολιτική πορεία της Καταλονίας, με σειρά αναλύσεων και παραλληλισμών με την ιταλική πολιτική και κοινωνική πραγματικότητα.
«Στην Καταλονία, τις ημέρες αυτές, είναι σαφές ότι παίζουν σκάκι», γράφει η ιταλική ειδησεογραφική πύλη Ιl Post. Yπογραμμίζει, δε, ότι αν την Δευτέρα ο Πουτζντεμόν απαντήσει ότι έχει όντως κηρύξει την αυτονομία, τότε η Ισπανία θα ενεργοποιήσει, όπως φαίνεται, το περιβόητο άρθρο 155, βάσει του οποίου «η Καταλονία θα πρέπει να υποχρεωθεί (με τρόπο που δεν είναι ακόμη σαφής) στον σεβασμό των νόμων και του Συντάγματος της Ισπανίας».
Διαφορετικά, σύμφωνα με το il Post, «αν η Βαρκελώνη κάνει πίσω, θα πρόκειται για μια ξεκάθαρη πολιτική νίκη της Μαριάνο Ραχόι και για ουσιαστική ακύρωση του δημοψηφίσματος».
Η οικονομική εφημερίδα του Μιλάνου Il Sole 24 Ore, από την μεριά της, εκτιμά ότι «προς το παρόν, τα περιθώρια διαλόγου έχουν περίπου μηδενιστεί, από την στιγμή που η Μαδρίτη δεν εννοεί να ξεκινήσει καμία διαπραγμάτευση, μέχρις ότου η τοπική κυβέρνηση της Καταλονίας αποφασίσει να αποσύρει το χαρτί του δημοψηφίσματος».
Ο καθηγητής συγκριτικού δικαίου στο πανεπιστήμιο της Πίζας, Τζουσέπε Μαρτινίκο, ο οποίος μίλησε στην εφημερίδα, στη φάση αυτή δηλώνει απαισιόδοξος, διότι «από τη μια είναι δύσκολο να ξεκινήσει διάλογος με όποιον δεν προσαρμόζεται στο Σύνταγμα, και από την άλλη, βέβαια, είναι άλλο τόσο αλήθεια ότι ο Ραχόι έχει κλείσει όλες τις πόρτες στη διαπραγμάτευση».
Δεν πρέπει να ξεχνάμε, όμως, ότι η Ιταλία παρακολουθεί από κοντά την πορεία της όλης υπόθεσης, διότι την ερχόμενη Κυριακή, 22 Οκτωβρίου, οι δυο πλουσιότερες περιφέρειες της χώρας (εκείνες με πρωτεύουσες την Βενετία και το Μιλάνο) θα καλέσουν τους κατοίκους τους στις κάλπες για συμβουλευτικό δημοψήφισμα. Το ερώτημα που θα τεθεί, είναι αν επιθυμούν να ξεκινήσει διάλογος με την κυβέρνηση της Ρώμης, με αίτημα μια ουσιαστική αυτονομία. Μια διαδικασία η οποία και θα ελπίζεται ότι θα οδηγήσει και σε μεγαλύτερη αυτονομία στην διαχείριση των φόρων που καταβάλουν οι πολίτες των δυο περιφερειών.
Η επικράτηση του «ναι» θεωρείται βέβαιη, από την στιγμή που το όλο αίτημα στηρίζουν η Λέγκα, η Φόρτσα Ιτάλια, τα Πέντε Αστέρια του Γκρίλο αλλά και δήμαρχοι. Φυσικά, δεν πρόκειται για ανεξαρτησία αλλά για «πορεία προς την αυτονομία, με σεβασμό στην ενότητα της χώρας». Οι εξελίξεις στη Βαρκελώνη, όμως, δεν μπορούσαν να μην επηρεάσουν και το όλο κλίμα στην Ιταλία. Ο Σίλβιο Μπερλουσκόνι αποφάσισε να μην εμπλακεί άμεσα στην όλη εκστρατεία. Ο δε γραμματέας της Λέγκα, Ματτέο Σαλβίνι, υποστηρίζει το «ναι», αλλά δεν δείχνει να «προτάσσει τα στήθη του» στην μάχη αυτή, διότι φοβάται μήπως στο τέλος ευνοηθούν και κάποιοι εσωκομματικοί του αντίπαλοι. Όσο για τα Πέντε Αστέρια, υπογραμμίζουν με έμφαση ότι η παρέμβασή τους επέτρεψε να τύχει απόλυτης εγγύησης η διαφύλαξη της εθνικής ενότητας.
Στο «πολιτικά ορθό» αυτό κλίμα, βέβαια, δεν λείπουν και κάποιες διαφορετικές φωνές. «Με την βαίη καταστολή που είδαμε -την καταστολή όσων ήθελαν να εκφράσουν μόνον τις ιδέες τους- η Ισπανία επιστρέφει και πάλι στo κλίμα της φοβερής εποχής του Φράνκο», δήλωσε ο περιφερειάρχης του νομού Βένετο, και ισχυρό στέλεχος της Λέγκα, Λούκα Τζάια, ο οποίος κατηγόρησε την κυβέρνηση της Μαδρίτης για «αντιδημοκρατική στάση». Είναι σαφές, λοιπόν, ότι οι εξελίξεις που όλοι περιμένουν, από την Δευτέρα και πέρα, θα έχουν ουσιαστική σημασία και για την διαμόρφωση του ιταλικού πολιτικού κλίματος, μια εβδομάδα πριν το συμβουλευτικό δημοψήφισμα στην Λομβαρδία και στο Βένετο, αλλά και λίγους μήνες πριν από τις πανιταλικές βουλευτικές εκλογές.