Το θέαμα στη γέφυρα που συνδέει το Σαν Αντόνιο της Βενεζουέλας με τη Λα Παράδα της Κολομβίας είναι ασυνήθιστο: γυναίκες περνούν κατά ομάδες τα σύνορα για να πουλήσουν τα μαλλιά τους, ώστε να αγοράσουν βασικά αγαθά, όπως τρόφιμα, πάνες για τα μωρά τους ή φάρμακα.
Η τάση αυτή, που ενισχύεται τις τελευταίες εβδομάδες, είναι μια ακόμη ένδειξη της βαθιάς κρίσης που ταλανίζει την πλούσια σε κοιτάσματα πετρελαίου χώρα της Λατινικής Αμερικής, μιας κρίσης με ελλείψεις ειδών πρώτης ανάγκης κι έναν καλπάζοντα πληθωρισμό να αναγκάζουν εκατομμύρια κατοίκων να τρώνε μόλις μια φορά τη μέρα ή να αποφεύγουν τις επισκέψεις στα ιατρεία ελλείψει χρημάτων.
Δεκάδες μεσάζοντες στέκονται στη γέφυρα φωνάζοντας: «αγοράζουμε μαλλιά!» Και βρίσκουν ανταπόκριση από περίπου 200 γυναίκες ημερησίως, που στέκονται στην ουρά των εφτά αυτοσχέδιων κομμωτηρίων για να αποχωριστούν την πλούσια χαίτη τους. Τα μαλλιά τους πωλούνται στη συνέχεια στην πόλη Κάλι της δυτικής Κολομβίας για να μεταποιηθούν σε extensions και ποστίς.
Η Σελίνα Γκονζάλες, μια 45χρονη πλανόδια πωλήτρια, περίμενε μια ώρα στην ουρά για να πουλήσει τα μαλλιά της για 60.000 Κολομβιανά πέσος, κάπου 15 ευρώ -ποσό που αντιστοιχεί στην πατρίδα της στον κατώτατο μισθό και τα κουπόνια φαγητού ενός μήνα.
«Υποφέρω από αρθρίτιδα και χρειάζομαι φάρμακα. Τα λεφτά, βέβαια, δεν φθάνουν για πολλά, αλλά τουλάχιστον θα αγοράσω παυσίπονα», λέει η γυναίκα που απέφυγε να πει στην οικογένειά της τι σκόπευε να κάνει.
Η αριστερή κυβέρνηση του Νικολάς Μαδούρο επιρρίπτει την ευθύνη για την κρίση σε επιχειρηματίες που διεξάγουν έναν «οικονομικό πόλεμο» για να τη σαμποτάρουν. Οι αρχές αρνήθηκαν να σχολιάσουν, πάντως την είδηση.
Καθώς η οικονομία της Βενεζουέλας διανύει την τρίτη χρονιά ύφεσης ολοένα και περισσότεροι πολίτες φεύγουν με άδεια χέρια απ' τα σούπερ μάρκετ παρά τις τεράστιες ουρές για τα επιδοτούμενα τρόφιμα. Όσα δεν επιδοτούνται απ' το κράτος είναι πανάκριβα – ένα σακουλάκι ρύζι στη μαύρη αγορά κοστίζει όσο το ένα δέκατο του μέσου μηνιαίου εισοδήματος.
Πολλοί αναγκάζονται να ψάχνουν στα σκουπίδια για απομεινάρια τροφίμων, ή ακόμη και να φάνε ζωοτροφές για να επιβιώσουν. Τους τελευταίους μήνες εκατοντάδες περνούν τα σύνορα με την Κολομβία για να αγοράσουν τρόφιμα.
Στις μεθοριακές κωμοπόλεις το εμπόριο μαλλιών ανθεί.
«Οι περισσότερες απ' τις γυναίκες έρχονται εδώ με μικρά παιδιά και αφού κόψουν τα μαλλιά τους πάνε να αγοράσουν τρόφιμα», λέει η Τζένιφερ Νίνο, που εργάζεται ως κράχτης σ' ένα απ' τα αυτοσχέδια κομμωτήρια.
Κάποιες απ' τις γυναίκες παραπονούνται ότι τους κόβουν άτσαλα τα μαλλιά και στο τέλος μετανιώνουν για την απόφασή τους. Άλλες φεύγουν πριν καν το τολμήσουν.
Η Μαριμπέλ, μια φτωχή γυναίκα απ' την πολιτεία Ταχίρα της Βενεζουέλας, έμαθε απ' τον αδερφό της ότι πολλές πηγαίνουν στην Κολομβία για να πουλήσουν τα μαλλιά τους κι έτσι πήρε κι αυτή την απόφαση. «Πήγα γιατί δεν έχω τι να φάω», είπε. Λίγο αργότερα, ωστόσο, την έδιωξαν γιατί τα μαλλιά της ήταν πολύ κοντά...